۱۶مهر روز «جشن مهرگان»
۱۶مهر روز «جشن مهرگان» ؛ جشن مهرگان یکی از جشنهای باستانی ایران زمین است. که قدمت آن به بیش از ۴۵۰۰ سال میرسد. پس از جشن نوروز که در ایران زمین باشکوه برگذار گشته و مبداء نوشدن سال است. جشن مهرگان دومین جشن مهم این سرزمین است که آیینهای مفصلی برای آن اجرا میشده است.
نام مهر از الهه باستانی کهن این مرزو بوم وام گرفته شده است که معانی دوستی، پیوستگی، محبت، فروغ و روشنایی را در خود دارد. مهر در فرهنگ ایرانی ضد هرگونه دروغ، نامهربانی، پیمان شکنی و خشونت بوده است. از این رو مهر و مهرگان ریشه در اندیشه و رفتار دارد. که به همراه خود سعادت و سلامت را در بین جامعه تضمین نموده ومحبت ودوستی را تداوم میبخشد.
اختصاص هفته اول به برگزاری جشن
در روزگار باستان، با فرا رسیدن ماه مهر، هفته اول آن اختصاص به برگزاری جشنها و آیینهای او بود. اما از سده بیستم میلادی به دلایلی نامعلوم، روز شانزدهم مهر را به عنوان نماد این جشن باستانی قرار دادند.
ایرانیان از دیرباز کوشیدهاند که اجرای تصمیمات مهم و انجام کارهای مهر را ازماه مهر آغاز کنند. تصمیماتی از جمله تشکیل زندگی خانوادگی، تصمیمات شغلی و یا حتی تصمیمات کشوری که از طرف حکومت گرفته میشد. بنا بر آنچه مورخان یونانی نوشتهاند، به دستور داریوش بزرگ بود که دبستانهای ایران از ابتدای ماه مهر آغاز شوند. هرچند که در آنزمانها، آموزش تنها به پسران اختصاص داشت وازهمان کودکی آنها را برای صحنههای جنگ و رزم، همچنین دانش و آگاهی آماده میکردند.
در دوره کودکی و نوجوانی، به پسران آموزش داده میشد که حفظ و اقتدار وطن به آنان بستگی دارد. حفظ تمدن و بقای آن به رشد و آگاهی آنها بسته است. باید ارتشی شکستناپذیر داشت و همواره باید آماده دفاع از سرزمین خود بود. جایگاه ارزش شمشیر وقلم را همزمان در ذهن جوان ایرانی ثبت نمود. تا در مسیر رشد و بالندگی خود تواناییهای مربوطه را درخود بالغ نماید.
مهر آغاز حکومت داریوش و مجلس مهستان
داریوش بزرگ نیز حکومت خود را از مهرماه آغاز نمود. مجلس مهستان که در دوره اشکانیان به عنوان سنای ایران در ۲۸۰۰سال پیش پایه گذاری شد. کارش را در مهرماه آغاز نمود. مجلس مهستان، کارش را پس از جشنهای مهرماه از روز ۱۷مهر شروع میکرد.
تا پیش از هخامنشیان، در مهرماه به بزرگداشت جشنی بنام «بگ یادی» مینشستند. بگ یادی همان «یادخدا-سپاسگزاری» از خدا بود که در این جشن با پیوندی روحی و معنوی خودشان به ایمان و آرمان اعتقادی که داشتند، سعی بر این معنی مینمودند که نگذارند بشر خودبخودی در مسیر تمایلات روزانه خود، از مسیر انصاف و درستی جدا گردد. همواره با یادآوری ارزشهای ملی و دینی، سلامت فرد و اجتماع را تضمین نمایند.
علت نامگذاری «بگ یادی» را چنین آوردهاند که در زمان اشکانیان و ساسانیان که پایتخت شاهنشاهی ایران در تیسفون بود. در نزدیکی آن نخلستانی وجود داشت که نام بغداد گرفته بود.(بغداد به معنای خدا داده = هدیه خدا). سپس در زمان عباسیان این درختستان که انبوه نخلها نیز پوشیده بود، با استفاده از مصالح ساختمانی که از تیسفون آورده شد، به صورت یک شهر درآمد و پس از آن به عنوان پایتخت خلیفه درآمد.
چرا مهرگان
حکیم عمر خیام نیشابوری که علاوه بر تسلطش بر شعر و ادب فارسی، در نجوم نیز سرآمد زمان خود بود، یک تقویم خورشیدی نیز تنظیم کرد. خیام در تنظیم تقویم خود در مورد مهرماه و جشن مهرگان گفته است:« علت نامگذاری این ماه به نام مهرگان، از آن جهت بوده که مهربانی و محبت مردم نسبت به یکدیگر فزون یابد. دراین ماه از آنچه رسیده باشد، غله یا میوه، همدیگر را بدهند و بخورند». فلسفه آیینهای مهرگان سپاسگزاری به درگاه خداوند به خاطر نعمات و برکاتی است که نسبت به ما انسانها عنایت نموده است. و باید آنرا پاس داشت و در تحکیم دوستی و محبت میان انسانها کوشید.
ما را در اینستاگرام همراهی کنید






