نوروز، ندای تولد دوباره و وحدت
تاریخچه نوروز ریشه در سنت ۳۰۰۰ ساله دین و آئین زرتشت دارد. در هماهنگی با تولد دوباره طبیعت، جشن سال نو مردم ایران یا نوروز (روز نو) همیشه از اولین روز بهار آغاز می‌شود. این بیداری نمادی از پیروزی خیر بر نیروهای شیطانی و تاریکی است که به طور نمادین با زمستان نشان داده می شود..
مراسم نوروزی بازنمای نمادین دو مفهوم باستانی پایان و تولد دوباره یا خیر و شر است. در میان مردم ایران، قرن‌هاست که نوروز مهم‌ترین عید ملی محسوب می‌شود که با انبوهی از آداب و سنن همراه است. دیدار با بزرگترها، دور هم جمع شدن، هدیه دادن به کودکان، برنامه ریزی برای سالی پربار و تحکیم پیوندهای خانوادگی و دوستی،… همه این سنتها هم در فلسفه و هم در عمل در روح نوروز نهفته است.
سنت های نوروزی، تضاد با ایدئولوژی آخوند
حکومت آخوندها، دشمن هر جشن شادی، ویرانگر پیوندها و روابط خانوادگی، نابود کننده فرهنگ و سنت‌های غنی ایرانی و مخالف امید و آبادانی، در طی این ۴۳ سال هر چه در اختیار داشته‌اند را به کار گرفته‌اند تا اهمیت و فرهنگ نوروز را از بین ببرند. بسیاری از مقامات و آخوندهای حاکم، نوروز را یک تزویر و باور نادرست دانسته اند که نباید آن را انجام داد یا جشن گرفت.
پس از انقلاب ۱۳۵۷، متعصبان و خشک مغزان مذهبی تلاش بسیاری کردند تا نوروز را کم‌اهمیت جلوه دهند و محبوبیت آن را به عنوان جشنی که ریشه در فرهنگ و تمدن کهن ایران دارد، به چالش کشیدند و ادعا کردند که نوروز با اسلام و ارزش‌های آن همخوانی ندارد. در حکومت ضد فرهنگ خمینی و خامنه ای، نوروز در سایه منکرات، محدودیت‌ها، بازداشت‌های تحمیلی رژیم بوده است. پس به جرأت می توان گفت که شادی این جشن بهاری در ۴۳ سال اخیر در شبح حاکمیت هولناک حکومت آخوندها قرار داشته است.
خمینی، کتمان نکرد که نوروز متعلق به او نیست و هیچ علاقه‌ای به آن ندارد. او به صراحت در سخنرانی اسفند ۱۳۵۸ خود گفت: «از همه کسانی که می‌خواهند در تعطیلات به اصطلاح نوروزی خود مراسمی داشته باشند، درخواست می‌کنم که امسال این مراسم را کم کنند».
در سال‌های پس از انقلاب، به دلیل محبوبیت نوروز، او مجبور به ارسال پیام و سخنرانی به مناسبت عید نوروز شد، اما بدون استثنا، در همه سال‌ها سعی در آمیختن جشن‌های مذهبی با پیام نوروزی خود داشت تا از اهمیت نوروز بکاهد.
درباره؛ عید نوروز و مشکلات مردم بیشتر بخوانید
تلاش مستمر برای محو نو روز
خامنه ای، هم بارها آیین باستانی نوروز را تقبیح کرده و خواهان اسلامی شدن آن شده است. او در دو سخنرانی خود در شهر مشهد به صراحت به شکل قدیمی نو روز حمله کرد. خامنه‌ای در یکی از سخنرانی های خود در مشهد گفت: «نو روز باستانی خوب است، اما جشن‌های باستانی نو روز بد بودند. زیرا نو روز جشنی بود در خدمت حکومت‌های مستبد قبل از اسلام».
وی ادامه داد که نوروز باستان زمان شاهان و فرصتی برای شاهان ظالم بود، اما ایرانیان مسلمان این قالب را به نفع خود تغییر دادند.
احمد خاتمی، امام جمعه تهران در سال ۱۳۷۰ گفت: «اگر عده‌ای بخواهند نو روز را بدون جنبه مذهبی و صرفاً به جنبه ناسیونالیستی آن بپردازند، این همان جشن‌های ۲۵۰۰ ساله رسوای شاهنشاهی است.
ناصر مکارم شیرازی، از آخوندهای بلندپایه قم، در سال‌های اخیر بارها نو روز و سنت‌های آن را مورد انتقاد قرار داده و آن را خرافات خوانده است. دیگر روحانیون در نوشته های رسمی‌تر، تنها به عناوینی مانند «خرافات» و «آتش پرستی» اشاره می‌کنند، اما در گفتار شفاهی خود لحن ستیزه جویانه‌تری دارند.
در چند سال اخیر که شاهد قیام مردم این منطقه از جهان در جستجوی آزادی و علیه ظلم بودیم با بهار عرب و آغاز بهاری که سال نو ایرانی بر آن استوار است، میلیون‌ها نفر در سراسر جهان برای عدالت و برابری مبارزه می‌کنند. این همان چیزی است که عید نو روز برای بسیاری از ما نمایانگر آن است – شروعی تازه و امید به آینده ای بهتر.
نو روز، سنت امید، شکوفایی و تغییر
علیرغم آنچه رژیم ایران انجام داده یا تمایل داشته و آرزو کرده، سنت نو روز در ذهن و قلب هر شهروند ایرانی زنده باقی مانده است. حکومت ولایت فقیه، دشمن نوروز و سنت‌های احیاگر آن، هرگز در کنترل خواسته‌های مردم ایران برای آزادی و امید به آینده موفق نبوده و نخواهد بود. مردم ایران هرگز از به سرانجام رساندن این اهداف و آرزوها دست برنداشته‌اند.
آنها پیوسته عشق خود را به ارزش‌های ملی و فرهنگی خود به هر شکلی که توانسته‌اند به نمایش گذاشته‌اند.
روز کوروش بزرگ در ۶ ابان به یک روز غیررسمی اعتراضی سالانه در داخل ایران تبدیل شده است که هزاران نفر از مردم در محوطه باستانی آرامگاه کوروش به عنوان اعتراض علیه حکومت جمهوری اسلامی تجمع می‌کنند.
در جریان قیام ۱۳۸۸، هزاران معترض در اطراف مجسمه فردوسی تجمع کردند و به عنوان بخشی از زبان اعتراض، این شاعر حماسه سرای را بزرگ داشتند. برای حکومت آخوندها، تصور اینکه چگونه در حال و آینده از نماد و تصویر نو روزی به عنوان بخشی از جنبش مقاومت در برابر حکومت کنونی و فراخوانی برای ندای «تولد دوباره» فرهنگ، سیاست و تغییر رژیم توسط مردم استفاده شود دشوار نیست.
پس بر همه ماست که امسال از تولد دوباره طبیعت که نو روز نشان می‌دهد الهام بگیریم و یادآوری کنیم که نیاز به زندگی آزادانه، شرافتمندانه و شجاعانه همانگونه که کانون‌هاش شورشی تلاش می‌کنند یک ضرورت است و باید برای دستیابی به آن قیام کرد.
ح. بیضایی
