سکوت مقامات تهران در مورد این میدان نفتی سوال برانگیز است
از سرگرفته شدن مناقشه بر سر میدان مشترک نفتی-گازی آرش آنم به فاصله کوتاهی از سفر وزیر خارجه عربستان به تهران این سوال را ایجاد کرده است که آیا این میدان مشترک نفتی بخشی از وجه المصالحه بین ایران و عربستان نبوده است؟
این میدان گازی-نفتی که در عربستان و کویت به نام «الدوره» شناخته می شود، میدانی است که در سال ۱۹۶۵ توسط ژاپنی ها کشف شد.
گفته می شود که ۴۰ درصد مساحت میدان مشترک آرش یا الدوره در آب‌های سرزمینی ایران قرار دارد و مابقی در آب‌های سرزمینی دو کشور کویت و عربستان سعودی واقع شده است. با این حال هیچ حد و حدود مرزی برای مالکیت این میدان گازی- نفتی ترسیم نشده است.
مقامات تهران از سال ۲۰۰۳ عملیات توسعه در این میدان را متوقف کرده‌اند و از آن زمان هر چند سال یک بار مناقشه ای بی نتیجه سر مالکیت این میدان نفتی گازی شروع می شد و بدون نتیجه پایان می پذیرد.
نزدیک به سه هفته بعد از سفر فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان سعودی، به ایران، این کشور طی بیانیه‌ای اعلام کرد که مالکیت منابع طبیعی در منطقه دریایی تقسیم شده و ازجمله میدان الدره (آرش) به‌طور کامل تنها در مالکیت مشترک میان پادشاهی عربی سعودی و کشور کویت است. این درحالی است که واکنش مقامات حکومت تهران در مقابل این اظهارات عربستان و نیز کویت سکوت بود.
تنها پس از آن‌که چانگ ژیان وی، سفیر چین در کویت، برای حل اختلاف پیش‌آمده بین سه کشور اعلام آمادگی کرد، ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت خارجه رژیم به صحنه آمد و در یک اظهارات ذلیلانه گفت: «تحدید حدود دریایی از موضوعات مورد مذاکرهایران و کویت بوده و آخرین دور مذاکرات حقوقی و فنی در این خصوص در ۲۲ اسفند ۱۴۰۱ در تهران بین هیئت‌های ایرانی و کویتی در سطح مدیران ارشد وزارتخانه‌های خارجه دو طرف برگزار شده است»
این در حالی بود که سالم عبدالله الجابر الصباح وزیر امور خارجه کویت با صراحت اعلام کرد که
مواضع کویت همان است که اعلام شده و منابع گازی میدان آرش منابعی مشترک میان عربستان و کویت است و لاغیر.
در همین زمینه
برنامه توسعه یا رویا بافی کودکانه؟!
بهره برداری از میدان آرش توسط عربستان و کویت
گفته شده است که در مارس سال گذشته، میلادی کویت و عربستان طی قراردادی مشترک بهره‌برداری از این میدان را آغاز کردند؛ قراردادی که در دوران تیرگی روابط ایران و عربستان سعودی و سردی روابط کویت و تهران امضا شد و اعتراض مقامات حکومتی تهران را در پی داشت، با این حال دو کشور که بیش از نیمی از سهم این میدان را در اختیار دارند، به‌سرعت عملیات برداشت منابع آن را آغاز کردند.
براساس گزارش‌هایی که رسانه‌های ایران منتشر کرده‌اند، ذخیره درجای گاز طبیعی میدان آرش (الدوره) چیزی در حدود ۲۰ تریلیون فوت مکعب و ذخیره نفت خام درجای این میدان نیز نزدیک به ۳۱۰ میلیون بشکه برآورد شده است.
پیشتر از این هدایت‌الله خادمی، ، هفته گذشته در گفت وگو با یکی از رسانه‌های حکومتی مدعی شد که عربستان به میدان آرش وارد شده و گوی سبقت را از ایران در برداشت از این میدان ربوده است.
اظهارات این مقام حکومتی درحالی صورت گرفت که او ریاست هیئت‌مدیره انجمن شرکت‌های حفاری نفت و گاز ایران را بر عهده دارد که گفته می‌شود بخش اعظم شرکت‌های همکار آن متعلق به سپاه پاسداران هستند.
هنوز روشن نیست که آیا رژیم ایران مابازای مصالحه با عربستان این میدان نفتی را به عربها واگذار کرده است یا نه اما آن چه مسلم است این است که سکوت و بی عملی مقامات تهران در مقابل بهره برداری عربستان و کویت از این میدان نفتی-گازی مورد مناقشه ناشی از ضعف و دست پایین در تعادل قواست.برخی منابع خبری تأیید کرده‌اند که حتی اگر دو کشور عربستان و کویت حاضر به سهم‌دهی به ایران در میدان گازی-نفتی آرش باشند، ایران توانایی بهره‌برداری از این میدان را به‌دلیل پیچیدگی‌های فنی استخراج گاز و نفت از آن ندارد.
به‌گفته این منابع، فناوری استخراج در میادینی که به‌لحاظ زمین‌شناسی نیاز به عملیات بهره‌برداری به شکل افقی دارند، در توان فنی و مهندسی نفت ایران نیست. برای مثال، میدان مشترک نفتی آذر و چنگوله در استان ایلام که به همین دلیل متوقف شده، ساختار زمین‌شناسی شبیه این میدان را دارند با این تفاوت که آرش در دریا واقع شده و شرایط به‌مراتب پیچیده‌تری دارد.
جواد اوجی، وزیر نفت حکومت گفته است که برای توسعه میادین نفتی دست‌کم ۲۵۰ میلیارد دلار سرمایه نیاز است که تأمین این منابع در توان اقتصاد بحران‌زده ایران نیست.
