منوچهر هزارخانی بر این باور بود که انقلاب در ایران آغاز شده است
دکتر منوچهر هزارخانی، نویسنده و منتقد ادبی بزرگ ایران و از چهره‌های بنام اپوزیسیون ومقاومت ایران درگذشت. او از مخالفان سرسخت حاکمیت ولایت فقیه بود و در سال‌های اخیر در پاریس فرانسه می زیست.
منوچهر هزارخانی در آغاز راه
منوچهر هزارخانی متولد ۱۳۱۳ در تهران بود. او یکی از نویسندگان پرکار ایرانی بود که هم در نوشتن و هم در ترجمه و هم در نقد ادبی آثار زیادی از خود به یادگار گذاشت. اما او بر خلاف بسیاری از نویسندگان دیگر ایران هرگز حاضر نشد کنج سلامت برگزیند و خود را از دردهای مردم و جامعه اش جدا سازد. به همین دلیل در بطن یک مبارزه خونین او نیز به مبارزه پیوست و در ۴ دهه اخیر عمرش همواره در کنار اپوزیسیون ایران به صورت یک چهره صمیمی و رادیکال روشنفکر ایرانی مبارزه کرد.
منوچهر هزارخانی به عنوان یک نویسنده مبارز سالها بود که به عنوان مسئول کمیسیون فرهنگ و هنر شورای ملی مقاومت به وظایف و مسئولیت های انقلابی خود عمل می کرد و همواره از پیشقراولان دهنه زدن به مزدبگیرانی بود که تحت عنوان روشنفکر به مانع تراشی بر سر راه فرزندان انقلابی این مردم می پرداختند.
دکتر هزارخانی در دهه‌ی ۳۰ به واسطه‌ی نوشتن و ترجمه کتاب‌هایی چون معیارهای انتقاد ادبی، جهان‌بینی ماهی سیاه کوچولو و پیدایش روشنفکران شهرت پیدا کرد. دکتر منوچهر هزارخانی پس از انقلاب ضدسلطنتی در زمره‌ی مخالفان خمینی بود و به شورای ملی مقاومت ایران پیوست. او در سال های زندگی‌اش در تبیعد همواره از حامیان سازمان مجاهدین خلق بوده است و آثار و کتاب‌های بسیاری نیز در این رابطه نوشته است.
فعالیت های دانشجویی
منوچهر هزارخانی تحصیل کرده فرانسه بود و در همان جا فعالیت های دانشجویی اش را آغا‌زکرد و در حقیقت از جمله کسانی بودکه پایه‌های اولیه کنفدراسیون دانشجویان را به وجود آورد.
هزارخانی پس از پایان دوره‌ی پزشکی و نوشتن تز دکترا برای ادامه تحصیل در رشته آسیب‌شناسی که دانشگاه مونپلیه فاقد آن بود به پاریس رفت.
هزارخانی بعد از بازگشت به ایران درسال ۱۳۴۶ به تدریس در دانشکده پزشکی تبریز مشغول شد. بعد از آشنایی با زنده یاد صمد بهرنگی در تبریز ماندگار شد و در همان زمان بود که مقاله نقدی بر جهان بینی ماهی سیاه کوچولو را نوشت که در مجله آرش منتشر شد.
دستگیری توسط ساواک شاه
هزارخانی بعد از برگشت به تهران همراه با جمعی از فعالان سیاسی بازداشت و زندانی شد.
بعد از آزادی به کارهای مختلفی پرداخت و در کنار کار اصلی اش که پزشکی بود به ترجمه آثار مختلف از فرانسه به فارسی همت گماشت.
از جمله آثاری که ترجمه کرد آثاری از امه سزر شاعر فرانسوی بود، با این حال او خود در مورد ترجمه شعر می گوید:
«شعر قابل ترجمه نیست چون با عمیق‌‌ترین احساسات آدمی سر و کار دارد و عمیق‌‌ترین احساسات آدمی یک چیز عجیب غریبی است، پیش پا افتاده و معمولی نیست. علم با فهم آدم سرو کار دارد و یک چیز معمولی است، اما احساس و عاطفه چیز دیگریست… و ادبیات به طور کلی چون با عاطفه و احساس سر و کار دارد ترجمه و برگرداندن آن مشکل است و بار فرهنگی را افزایش می‌دهد… من می‌توانستم به جای پزشک مثلا نانوا باشم یا روزنامه فروش… اما ادبیات بیشتر از پزشکی مورد علاقه‌ام بود. روزگار این جور پیش آورد…
برخی آثار هزار خانی
برخی آثار دکتر هزار خانی عبارتند از:
ایوان ایلیچ و آموزش فارغ از مدرسه
تشنگی و گرسنگی اثر اوژن یونسکو (نیمی ترجمه جلال آل احمد و نیمه‌ی دیگر ترجمه هزارخانی)
در دادگاه تاریخ اثر مددوف و آثاری از امه سزر، ژاک فوره، ایزاک دویچر، ماکسیم رودنسون و آنتونیو گرامشی از جمله این آثارند.
هزار خانی در سال ۱۳۶۰ و بعد از کودتای سیاه خمینی علیه همه آزادی‌ها، به شورای ملی مقاومت پیوست و از آن پس به مدت ۴۰ سال عضو شورای ملی مقاومت ایران به عنوان اصلی‌ترین تشکل اپوزیسیون سراسری ایران بوده است.
وجدان تابناک فرهنگ وادب ایران
دکتر منوچهر هزارخانی طی سالیان زندگی در تبعید ناگزیر، علاوه برداشتن مسئولیت کمیسیون فرهنگ و هنر شورا هم‌چنان با تلاشی پی‌گیر برای اعتلا و ارتقای سطح فرهنگ در مسیر مبارزه برای آزادی و عدالت نوشت. انبوه مقالات، سخنرانی‌ها و آثاری چون شتاب زمان اثر گرتموت روزا، فصل بحران اثر میشل سر و بیشماران اثر مایکل هارت و آنتونیو نگری که از فرانسه به فارسی ترجمه کرده از جمله آثار ارزشمند فرهنگی او هستند.
مسعود رجوی مسئول شورای ملی مقاومت ۳۲سال پیش منوچهر هزارخانی را «وجدان تابناک فرهنگ و ادب ایران و استاد نویسندگان در تاریک‌ترین و دردناک‌ترین ایام تاریخ ایران» توصیف کرد که «رسالت قلم و مسئولیت روشنفکر به‌معنی واقعی کلمه را در بحبوحه سختی و فشار بارز می‌کند».
آخرین ترجمه ماندگار هزار خانی «قدرت بنیانگذار» از آنتونیو نگری بود که اخیرا منتشر شده است.
دکتر هزارخانی بامداد روز جمعه ۲۷اسفند ۱۴۰۰پس از بیماری طولانی در اثر عارضه ریوی در بیمارستانی در حومه پاریس درگذشت.
