کسی که روزی با منوچهر سخایی هم کلام شده باشد می داند که این چهره مردمی هنرایران، آمیزه ای زیبا و بی تکلف از هنر و آرمانخواهی بود. او آرمان آزادی را آرمانی دست یافتنی می دید که باید برایش قیمت داد.
استاد منوچهر سخایی کاشانی متولد ۱۳۱۴ شمسی در تهران، از قدیمیترین چهرههای موسیقی پاپ است. او از بازماندگان نسلی است که با اجرای ترانههای عاشقانه و ملی در بستر ملودیهای ایرانی، با ارکستراسیون غربی و کلام فارسی، در اواخر دهه ۳۰ شمسی محبوبیت خیره کنندهای برای سبک موسیقی به ارمغان آوردند.
منوچهر سخایی پیش از آنکه وارد دنیای موسیقی شود، در روزنامه کیهان به عنوان خبرنگار فعالیت داشت. او در دهه سی به موسیقی روی آورد گرچه درآن زمان موسیقی پاپ در ایران چندان شناخته شده نبود. سخایی با بهره از آثار موزیسینهای خارجی از همان ابتدا نسبت به این نوع موسیقی گرایش نشان داد.
او موفق شد از سد شورای سختگیر و محافظه کار و فرمایشی رادیو ایران درآن زمان عبور کند. او توانست در شرایط دشوار ورود موسیقی پاپ به رادیو، همچون محمد نوری، ویگن و عباس مهرپویا موفق به اجرای موسیقی پاپ و پخش آن از رادیو شود.
او در سالهای فعالیت هنریاش، شوی تلویزیونی زنگولهها را برای تلویزیون ملی ایران تهیه کرد. او در این برنامه به معرفی چهرههای جدید موسیقی پاپ میپرداخت.
شرایط کار و فعالیت هنری
دهه سی شورای موسیقی رادیو در زمینه موسیقی پاپ بسیار سختگیر بود و چون عمدتاً موسیقیدانان سنتی در آن شورا حضور داشتند. این شورا بندرت اجازه پخش آهنگهایی غیر از موسیقی سنتی از رادیو را صادر میکردند.
بنابراین خیلی به ندرت آهنگهای پاپ از رادیو پخش میشد. طوریکه مثلاً محمد نوری بعنوان یکی از نخستین خوانندگان پاپ ایرانی، ناچار بود که در برنامه ارتش ترانههایش را اجرا کند و در خود رادیو امکان اجرا نداشت. در جو پدید آمده بعد از وقایع ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ با پحش ترانه معروف «مرا ببوس» و استقبال مردم از این نوع آهنگ، رویکرد جدیدی نسبت به موسیقی پاپ پیدا شد. شورای محافظه کار و سخت گیر مجبور شد که مجوز پخش یکی دو آهنگ را در هر ماه صادر کند.
در این شرایط منوچهر و عباس مهرپویا و ویگن و نوری برای اجرای این ترانهها انتخاب شدند و گروه آنها خوانندههای پاپ موزیک رادیو درآن زمان را تشکیل دادند. هرکدام در ماه یک برنامه اجرا میکردند. بدین ترتیب منوچهر سخایی از سال۱۳۳۷ به بعد فعالیت حرفهای خود را به عنوان خواننده در رادیو آغاز کرد. در همین سالها منوچهر فعالیت خود در سینمای ایران را نیز، به عنوان خواننده و بازیگر آغاز نمود و در چندین فیلم بازی کرد.
منوچهر سخایی هنرمند و همراه مقاومت
بعد از انقلاب ضد سلطنتی و سرقت انقلاب توسط خمینی، منوچهر سخایی نیز مانند بسیاری دیگر جلای وطن کرد. او که هنرمندی مردمی و عاشق مردم ایران بود ظلم و ستمی که بر میهنش میرفت را فراموش نکرد و در سالهای بعد به فعالیتش بر علیه دیکتاتوری ادامه داد و از همین رو به حمایت از شورای ملی مقاومت ایران برخاست.
یکی از یاران او در مقاومت میگوید: زنده یاد سخایی در خانوادهای نشو و نما کرده بود که عاشقان آزادی مردم بودند. برادر بزرگتر او شهید راه وطن سرگرد محمود سخایی از یاران دکتر محمد مصدق و از محافظان شخصی ایشان بودند. محمود سخایی در جریان کودتای ننگین ۲۸ مرداد تا پای جان در مقابل کودتاگران ایستاد و در این راه جان داد. در چنین فضایی منوچهر سودای آزادی میهن، سودای دموکراسی و حقوق بشر در سر میپروراند.
منوچهر سخایی که در آمریکا اقامت داشت طی سالیان با کنسرت همبستگی ملی ایران همکاری کرد و در کنار سایر هنرمندان حامی مقاومت از جمله بانو مرضیه، استاد عماد رام، استاد طاهرزاده و استاد محمد شمس آثار زیادی به جا گذاشت و در زمره اولین هنرمندان متعهد به آزادی مردم ایران بود.
منوچهر سخایی با حمایت از رزمندگان مقاومت و ارتش آزادیبخش ملی و فعالیت در همبستگی ملی و مقاومت ایران به یکی از سرمایه های مقاومت ملی مردم ایران برای کسب آزادی تبدیل شد.
در همین زمینه
ای جوانان وطن وقت جانبازیهاست… به یاد منوچهر سخایی
درگذشت و آثار منوچهر سخایی
صدای منوچهر سبک و کلاس خاص خودش و طرفداران خود را داشت. در همین ارتباط محمد رضا شجریان خاطره ای حکایت کرده که نشان از اهمیت سبک سخایی است: «من در دانشسرا بودم که منوچهر یک ابوعطا خواند که من خیلی خوشم آمد و آن را یاد گرفتم و بعد ها چند بار آن را خواندم و همیشه هم گفتهام که این را از سخایی یاد گرفتهام».
آقای منوچهر سخایی در روز پنجشنبه۸ اردیبهشت ۱۳۹۰ در ایالات متحده آمریکا بر اثر بیماری سرطان درگذشت. او در زمینه فعالیتهای هنری از یکسو و در استقامت و آزادگی و پایداری در رویارویی با پاسداران شب و بیداد، سرو سرفرازی بود که هرگز تن به ننگ تسلیم نداد و یاد و نام و خاطرهاش در دل هر ایرانی شیفته آزادی جاودانه خواهد ماند.
از منوچهر سخایی ترانههای بسیاری به جا مانده ازجمله «کلاغ ها، کالسکه زرین، بدرود، نامزدی، افسوس که گذشته، دزد دل، دلم خوش نیست، قدیما، برگرد برگرد، لالایی، پرستو، گفتگوی بهاری، ایوالله، دختر شالیکار، جزیره، نامه و…
منوچهر سخایی، همچنین به عنوان بازیگر در فیلم های سینمایی از جمله ببر کوهستان، خروس جنگی، زندگی شیرین است، در انتهای ظلمت، پستچی و دخترها اینطور دوست دارند هنرنمایی کرده است.
