لایحه بودجه ۱۴۰۴ و کسری بودجه با انواع و اقسام رقم‌ها
لایحه بودجه ۱۴۰۴ در شرایطی به مجلس ارائه شد که اعداد و ارقام متناقضی از کسری بودجه امسال و سال آینده درباره آن رسانه‌ای می‌شود.
لایحه بودجه ۱۴۰۴ در شرایطی به مجلس ارائه شد که منابع عمومی دولت در آن با افزایش صد درصدی به ۵هزار و ۹۸۷هزارمیلیارد تومان رسیده است.
طبق این لایحه، ۲هزار و ۳۳۲هزارمیلیارد تومان از فروش دارایی‌های سرمایه‌ای و یک هزار و ۳۸۰هزار میلیارد تومان از واگذاری دارایی‌های مالی تأمین خواهد شد.
برای سال آینده، تولید روزانه ۳میلیون و ۷۵۰ هزار بشکه نفت پیش‌بینی شده که بخشی از آن با قیمت ۵۷دلار به ازای هر بشکه صادر خواهد شد.
هم‌چنین، نرخ ارز بر اساس نرخ تورم ۱۴۰۳ به‌صورت تدریجی افزایش می‌یابد و در این لایحه برای هر یورو ۵۰هزار تومان در نظر گرفته شده است.
با وجود این‌که تورم به زیر ۴۰درصد رسیده، اما مالیات‌ها در سال بعد ۴۰درصد افزایش خواهند داشت. این افزایش درآمد مالیاتی یکی از راه‌کارهای دولت برای مدیریت مالی است.
پزشکیان اعلام کرده که بودجه عمرانی کشور با رشد ۴۰درصدی مواجه شده و سهم تملک دارایی از منابع بودجه عمومی از ۱۱درصد به ۲۰درصد رسیده است.
او هم‌چنین نرخ مالیات بر اشخاص حقوقی را ۲۰درصد پیش‌بینی کرده و تغییری در نرخ خوراک صنایع ایجاد نشده است.
یکی از مهم‌ترین اصلاحات در لایحه بودجه، تک‌نرخی شدن ارز است که برای کاهش رانت در اقتصاد ملی اجرا می‌شود.
این یعنی دیگر ارز نیمایی نیز وجود نخواهد داشت و گرانی و تورم ناشی از حذف ارز نیمایی کمر مردم را خواهد شکشت آن‌هم با دلار ۶۶هزار تومانی.
پرداخت سهم دارایی صندوق کشوری و فولاد برای تراز لایحه بودجه
به گفته پزشکیان، اصلاح نظام ارزی و یارانه سوخت از سیاست‌های مهم بودجه هستند. هم‌چنین، به منظور حفظ تاب‌آوری در برابر تحریم‌ها، نرخ ارز ترجیحی برای تأمین کالاهای اساسی حفظ خواهد شد.
پزشکیان اعلام کرد که دولت باید بدهی‌های خود به تأمین اجتماعی را بازپرداخت کند. در این راستا، ۲۰۰هزار میلیارد تومان برای بهادارسازی بدهی‌ها در نظر گرفته شده است و واگذاری اموال نیز به همین میزان خواهد بود.
اما بدهی‌های دولت به تامین اجتماعی بسیار بیشتر از این ارقام و ۳۵۰تریلیون و حتی بیشتر از آن ذکر می‌شود که همواره و هر ماهه نیز بر آن افزوده می‌شود.
خبرگزاری مهر در ۳آبان ۱۴۰۳ خبر داده دولت تمام دارایی‌های صندوق کشوری و فولاد خود ، حدود ۶۰۰هزار میلیارد تومان را باید به سازمان تأمین اجتماعی بابت بدهی خود منتقل می‌کند.
پزشکیان مدعی است یکی دیگر از دغدغه‌های بزرگ اقتصادی دولت، اصلاح یارانه‌های انرژی در لایحه بودجه است! اصلاح یارانه انرژی معنی‌اش همان افزایش قیمت بنزین است
به گفته پزشکیان، مصرف بنزین در سال جاری نسبت به سال ۹۸ حدود ۴۰درصد افزایش یافته است.
و او مدعی است که جمعیت و درآمد ملی چنین افزایشی را توجیه نمی‌کند.
به ادعای دولت هزینه تولید بنزین در داخل کشور بدون لحاظ قیمت نفت، ۸ هزار تومان است.
و دولت مجبور به واردات ۱۳۰هزار میلیارد تومان بنزین برای سال آینده خواهد بود.
این نکته بار دیگر به یاد می‌آورد که همتی نیز از کسری ۸۵۰هزارمیلیارد تومانی بودجه سخن گفته بود.
وی تأکید داشت که قانون هدفمندی یارانه‌ها و درآمدهای نفتی با چالش مواجه شده‌اند.
وزیر اقتصاد نیز اعلام کرده که چاره کار در اصلاحات اقتصادی جدی و کاهش تحریم‌هاست.
البته همگان می دانند که در چنین سیستمی نه اصلاح اقتصادی ممکن است و نه تا این حکومت در قدرت است امکان حذف تحریم‌ها وجود دارد.
در همین زمینه
نخستین لایحه بودجه پزشکیان و سنگلاخ‌های پیش رو!
بالاخره کسری بودجه چقدر است؟!
مرکز پژوهش‌های مجلس نیز در گزارشی از کسری بودجه ۲۷۰هزار میلیارد تومانی برای پایان سال ۱۴۰۳ خبر داده است.
این مرکز هم‌چنین پیش‌بینی کرده است که دولت از صندوق توسعه ملی استقراض خواهد کرد و برخی هزینه‌ها را تخصیص نخواهد داد.
عارف، معاون اول پزشکیان، اما اعلام کرده است که در نیمه نخست سال ۱۴۰۳، ۱۰۰۰هزارمیلیارد تومان کسری بودجه داشته‌ایم و نیمه دوم سال نیز شرایط بهتری نخواهد داشت.
مرکز پژوهش‌های مجلس در ادامه گزارش خود، وضعیت منابع و مصارف دولت در لایحه بودجه ۱۴۰۳را بررسی کرده است.
این گزارش نشان می‌دهد که تنها ۷۷درصد از منابع مالیاتی محقق شده و درآمدهای گمرکی نیز تنها ۵۷درصد تحقق داشته است.
هم‌چنین، کسری تراز نقدی دولت به ۱۹هزارمیلیارد تومان رسیده که از منابع صندوق توسعه ملی جبران شده است.
عمل‌کرد سازمان هدفمندی یارانه‌ها نیز نشان‌دهنده تحقق ۵۵درصدی منابع پیش‌بینی‌شده است و پیش‌بینی می‌شود ۲۰۰هزارمیلیارد تومان کسری وجود داشته باشد.
در ادامه این گزارش، عمل‌کرد منابع حاصل از واگذاری اموال منقول و غیرمنقول تنها ۸درصد تحقق یافته است. هم‌چنین، درآمدهای گمرکی از واردات خودرو نیز تنها ۱۵درصد از رقم مصوب بوده است.
همه این مشکلات مالی نشان می‌دهند که لایحه بودجه با کسری بودجه زیادی روبروست که باید آن را جبران کنند و کسری جدیدی به آن اضافه نشود. امری که عملا غیرممکن است چرا که هر ماهه بر آن افزوده می‌شود.
با این حال، به گفته رئیس سازمان برنامه و بودجه، قرار نیست قیمت بنزین در سال آینده افزایش یابد و بودجه عمرانی نیز ۴۰درصد افزایش خواهد یافت.چگونگی وقوع این نتایج همان تناقض‌های لاینحلی است که ساختار تمامیت حکومت را فرا گرفته است، و طبعا لایحه بودجه را.
