برندگان جایزه نوبل نگرانی شدید خود را از موج اعدامها در ایران اعلام کردند
حقوق بشر در ایران باردیگر در صدر توجهات جهانی قرار گرفته است. اعدامهای گسترده در ایران و بازداشتهای وحشیانه و خودسرانه واکنش جهانی را برانگیختهاست. ۷۸ برنده جایزه نوبل در بیانیه مشترکی خطاب به دبیرکل ملل متحد خواهان توجه به وضعیت حقوق بشر در ایران شدند.
بیانیه مشترک ۷۸ برنده جایزه نوبل خطاب به دبیرکل درباره نقض حقوق بشر در ایران – ژوئن ۲۰۲۶
جناب آقای دبیرکل،
ما، برندگان جایزه نوبلِ امضاکننده این بیانیه، با احترام عمیق به تاریخ و فرهنگ غنی مردم ایران، نگرانی عمیق و فوری خود را نسبت به نقض گسترده، سیستماتیک و مستمر حقوق بشر در ایران اعلام میکنیم. حقوق بشر ارزشی جهانی است. حق زندگی، آزادی بیان، آزادی اندیشه، آزادی تجمع، حق برخورداری از دادرسی عادلانه و منع شکنجه، از مصادیق بنیادین حقوق بشر هستند. با این حال، مردم ایران دهههاست که از این ابتداییترین حقوق محروم ماندهاند.
ما با نگرانی عمیق مطلع شدهایم که رژیم مذهبی ایران موج جدیدی از اعدام دهها تن از زندانیان سیاسی را آغاز کرده است. بنا بر اظهارات فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، از آغاز این وقایع تاکنون دهها بازداشتی اعدام شدهاند که در میان آنان افرادی با اتهاماتی نظیر شرکت در اعتراضات ژانویه ۲۰۲۶، فعالیتهای سیاسی یا عضویت در اپوزیسیون، یعنی سازمان مجاهدین خلق ایران، به چشم میخورند. بر اساس همین گزارش، بیش از ۴۰۰۰ نفر نیز در این بازه زمانی با انگیزههای امنیتی بازداشت شدهاند.
بیشتر بخوانید
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که گزارشها و برآوردهای مختلف از آمار بالای کشتهشدگان در جریان سرکوب اعتراضات ژانویه حکایت دارند؛ برخی منابع از «چندین هزار» قربانی سخن گفتهاند، ابعادی که حتی برخی مقامات ایرانی نیز به آن اشاره کردهاند.
ما امضاکنندگان این بیانیه خواستار موارد زیر هستیم:
۱. توقف فوری اعدامها، بهویژه در پروندههای دارای ماهیت سیاسی.
۲. آزادی زندانیان سیاسی و معترضان بازداشتشده.
۳. دسترسی سازوکارها و نهادهای بینالمللی به بازداشتگاهها و امکان نظارت بر وضعیت بازداشتشدگان.
۴. تجدیدنظر دولتها و نهادهای دموکراتیک در روابط خود با ایران و قرار دادن توقف مجازات اعدام بهعنوان یکی از معیارهای اساسی در تعاملات خود با این کشور.
سکوت بینالمللی بهمثابه چراغ سبزی برای رژیم است و هر روز که این چراغ روشن بماند، طناب دار دیگری بر گردنی فشرده میشود.
در تاریخ ۲۰ ژوئن ۲۰۲۶، که بهعنوان روز شهدا و زندانیان سیاسی نامگذاری شده است، جمعیت عظیمی از ایرانیان و حامیان ایران آزاد در پاریس گرد هم میآیند تا این خواسته را با صدایی که نادیده گرفتن آن غیرممکن است، به گوش جهان برسانند: نجات جان زندانیان سیاسی محکوم به اعدام.
آنچه در پاریس فریاد زده خواهد شد، دقیقاً همان چیزی است که این بیانیه بر آن تأکید دارد.
ما باور داریم که دستیابی به دموکراسی در ایران باید به دور از جنگ، مداخله نظامی خارجی و هرگونه بازتولید استبداد، چه در پوشش سلطنت و چه در قالب حاکمیت دینی، محقق شود. آینده ایران باید به دست مردم ایران و از طریق اراده آزاد آنان تعیین گردد.
در این چارچوب، برنامه ارائهشده توسط شورای ملی مقاومت ایران برای تشکیل دولت موقت و انتقال حاکمیت به مردم، که در طرح ۱۰ مادهای خانم مریم رجوی ــ که پیشتر مورد حمایت بسیاری از ما قرار گرفته است ــ تبیین شده، چشماندازی روشن برای گذار دموکراتیک و استقرار حاکمیت مردم ارائه میدهد.
اسامی امضا کنندگان بیانیه
پرزیدنت خوزه راموس هورتا، جایزه صلح نوبل ۱۹۹۶، تیمور شرقی (رئیسجمهور کنونی تیمور شرقی از سال ۲۰۲۲)
اسکار آریاس، جایزه صلح نوبل ۱۹۸۷، رئیسجمهور کاستاریکا ۲۰۰۶-۲۰۱۰
پروفیسور پیر آگوستینی، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۳، فرانسه
پروفسور هاروی آلتر، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۲۰، آمریکا
پروفسور ویکتور آمبروس، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۲۴، آمریکا
پروفسور آلن اسپه، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۲، فرانسه
پروفسور رابرت آومن، جایزه نوبل اقتصاد ۲۰۰۵، آمریکا
پروفسور بری باریش، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۱۷، آمریکا
پروفسور منجی باوندی، جایزه نوبل شیمی ۲۰۲۳، آمریکا-تونس-فرانسه
پروفسور گئورگ بدنورز، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۸۷، آلمان
آقای کارلوس فیلیپه بلو، جایزه نوبل صلح ۱۹۹۶، تیمور شرقی
پروفسور ماریو کاپکی، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۰۷، ایتالیا-آمریکا
پروفسور توماس چک، جایزه نوبل شیمی ۱۹۸۹، آمریکا
پروفسور آرون چانور، جایزه نوبل شیمی ۲۰۰۴
پروفسور استیون چو، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۹۷، آمریکا
پروفسور الیاس کوری، جایزه نوبل شیمی ۱۹۹۰، آمریکا
پروفسور یوهان دایزنهوفر، جایزه نوبل شیمی ۱۹۸۸، آمریکا
پروفسور گرهارد ارتل، جایزه نوبل شیمی ۲۰۰۷، آلمان
آقای آدولفو پرز اسکیول، جایزه صلح نوبل ۱۹۸۰، آرژانتین
پروفسور جروم فریدمن، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۹۰، آمریکا
پروفسور راینهارد گنزل، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۰، آلمان
پروفسور شلدون گلاشو، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۷۹، آمریکا
پروفسور پیتر هاندکه، جایزه نوبل ادبیات ۲۰۱۹، اتریش
پروفسور اولیور هارت، جایزه نوبل اقتصاد ۲۰۱۶، آمریکا
پروفسور آلن هیگر، جایزه نوبل شیمی ۲۰۰۰، آمریکا
پروفسور ریچارد هندرسون، جایزه نوبل شیمی ۲۰۱۷، انگلستان
پروفسور آورام هرشکو، جایزه نوبل شیمی ۲۰۰۴، مجارستان
پروفسور جفری هینتون، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۴، کانادا
پروفسور ژول هافمن، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۱۱، فرانسه
پروفسور بنگت هولمستروم، جایزه نوبل اقتصاد ۲۰۱۶، فنلاند
پروفسور جراردوس هوفت، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۹۹، هلند
پروفسور مایکل هوتون، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۲۰، انگلستان
پروفسور رابرت هوبر، جایزه نوبل شیمی ۱۹۸۸، آلمان
دکتر تیم هانت، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۰۱، انگلستان
پروفسور لوئیس ایگنارو، جایزه نوبل پزشکی ۱۹۹۸، آمریکا
سر کازوئو ایشیگورو، جایزه نوبل ادبیات ۲۰۱۷، انگلستان
خانم الفریده یلینک، جایزه نوبل ادبیات ۲۰۰۴، اتریش
پروفسور برایان جوزفسون، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۷۳، انگلستان
پروفسور تاکاکی کاجیتا، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۱۵، ژاپن
پروفسور برایان کوبیلکا، جایزه نوبل شیمی ۲۰۱۲، آمریکا
پروفسور راجر کورنبرگ، جایزه نوبل شیمی ۲۰۰۶، آمریکا
پروفسور فرنتس کراوس، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۳، اتریش-مجارستان
پروفسور رابرت لفکوویتز، جایزه نوبل شیمی ۲۰۱۲، آمریکا
پروفسور جان ماتر، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۰۶، آمریکا
اولکساندرا ماتویچوک، جایزه نوبل صلح ۲۰۲۲، اوکراین
پروفسور میشل مایور، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۱۹، سوئیس
پروفسور کریگ ملو، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۰۶، آمریکا
پروفسور هارتموت میشل، جایزه نوبل شیمی ۱۹۸۸، آلمان
پروفسور پاتریک مودیانو، جایزه نوبل ادبیات ۲۰۱۴، فرانسه
پروفسور پل مودریچ، جایزه نوبل شیمی ۲۰۱۵، آمریکا
پروفسور ادوارد موزر، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۱۴، نروژ
پروفسور مای-بریت موزر، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۱۴، نروژ
خانم هرتا مولر، جایزه نوبل ادبیات ۲۰۰۹، آلمان
پروفسور ویلیام فیلیپس، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۹۷، آمریکا
پروفسور جان پولانی، جایزه نوبل شیمی ۱۹۸۶، کانادا
پروفسور سر پیتر راتکلیف، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۱۹، انگلستان
پروفسور چارلز رایس، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۲۰، آمریکا
پروفسور سر ریچارد رابرتس، جایزه نوبل پزشکی ۱۹۹۳، انگلستان-آمریکا
پروفسور شیمون ساکاگوچی، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۲۵، ژاپن
پروفسور ژان-پیر سوواژ، جایزه نوبل شیمی ۲۰۱۶، فرانسه
پروفسور ریچارد شراک، جایزه نوبل شیمی ۲۰۰۵، آمریکا
پروفسور گرگ سمنزا، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۱۹، آمریکا
پروفسور دنی شختمن، جایزه نوبل شیمی ۲۰۱۱
پروفسور ورنون اسمیت، جایزه نوبل اقتصاد ۲۰۰۲، آمریکا
پروفسور ووله سوئینکا، جایزه نوبل ادبیات ۱۹۸۶، نیجریه
پروفسور جک شوستاک، جایزه نوبل پزشکی ۲۰۰۹، آمریکا
پروفسور جوزف تیلور، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۹۳، آمریکا
پروفسور اولگا توکارچوک، جایزه نوبل ادبیات ۲۰۱۸، لهستان
پروفسور سر جان واکر، جایزه نوبل شیمی ۱۹۹۷، انگلستان
پروفسور آریه وارشل، جایزه نوبل شیمی ۲۰۱۳، آمریکا
پروفسور تورستن ویزل، جایزه نوبل پزشکی ۱۹۸۱، سوئد
پروفسور اریک ویشوس، جایزه نوبل پزشکی ۱۹۹۵، آمریکا
خانم جودی ویلیامز، جایزه صلح نوبل ۱۹۹۷، آمریکا
پروفسور رابرت ویلسون، جایزه نوبل فیزیک ۱۹۷۸، آمریکا
پروفسور دیوید واینلند، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۱۲، آمریکا
پروفسور جان لوئیس هال، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۰۵، آمریکا
پروفسور کنستانتین نووسلوف، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۱۰، روسیه-انگلستان
پروفسور ژان-ماری لن، جایزه نوبل شیمی ۱۹۸۷، فرانسه







