به یاد دهخدا
یارپایدار مصدق
او ادیبی بود که هنرمردمی و شوریده بر زمانه داشت، ادیبی که نمی خواست هنرش را به پای مستبدان بریزد و تحسینی سبک مایه برای خود بخرد .
در ۵ اسفند ۱۲۵۸ در محله¬ی سنگلج تهران متولد شد،پس از ده سال تحصیل علوم حوزوی وارد مدرسه¬ی سیاسی شد ، پس از مدتی به خدمت وزارت امور خارجه در آمد.
دهخدا را بهطور معمول با آثار جاودانه اش میشناسند، اما او یکی از عناصر پیشرو و از فعالان نهضت مشروطه بود ، پدر روزنامهنگاری ایران و بنیانگذارنوعی منحصر بهفرد از طنز سیاسی ؛ طنزی که تاکنون بیرقیب و غیرقابل تقلید مانده است.
مقالههایش در روزنامه «صور اسرافیل» غضب استبداد را برانگیخت و در عینحال خشم ارتجاع و آخوندهای مشروعه طلب آن زمان را به غلیان درآورد و حکم به ارتداد و تکفیر او دادند وترورش را زمینه چینی کردند .
دهخدا، با استفاده از سلاح طنز، بر فساد دستگاه سلطنت، و خيانت رجال دولت و ظلم و ستم ملاکان مي¬تاخت و آنان را بدون اغماض به باد تمسخر و استهزا مي¬گرفت .
دهخدا در سالهای نهضت ملی شدن نفت، از پشتیبانان و مشوقان دکتر محمد مصدق بود.
طرفداری دهخدا از مصدق و يارانش تا به آنجا بود که پس از کودتاي ۲۸مرداد، سربازان شاه به دنبال دکتر فاطمي يار وفادار دکتر مصدق مي¬گشتند تا او را دستگير کنند به خانه دهخدا ريختن ،چون او را نيافتند، دهخدا را بازداشت کردند و با شکنجههای بسیار سعی کردند تا اورا به حرف بیاورند چون به نتیجهای نرسیدند پیکر نیمه جان او را در دالان خانه اش رها کردند، سرانجام ، علی اکبر دهخدا در سن ۷۷ سالگی درگذشت.
از میان آثار ارزنده دهخدا، لغتنامه دهخدا جایگاهی ویژه در ادبیات ایران دارد، نگارش اين اثر بزرگ تحقيقي، ۴۵ سال به طول انجاميد و طي اين مدت دهخدا کليه لغات و اسامي را که در زبان فارسي بکار مي¬رود را در آن نگاشته است .
به یاد دهخدا







