اویگن برتولت فریدریش برشت متولد ۱۰ فوریه ۱۸۹۸ در اوگسبورگ آلمان نمایشنامه نویس، کارگردان تئاتر و شاعرآلمانی با گرایش های ضد فاشیستی بود. برتولت برشت را بیشتر به عنوان برجسته ترین نمایشنامه نویس تئاتر روایی (که نقطه مقابل تئاتردراماتیک است) و به خاطر نمایشنامه های مشهورش می شناسند. اما برتولت برشت علاوه بر این که نمایشنامه نویسی موفق و کارگردانی بزرگ بود. شاعری خوش قریحه و شورشی نیز بود و شعرها، ترانه ها و تصنیف های پرمعنا و دل انگیز بسیاری سرود.
«درسال ۱۹۳۳، دربیش از۳۰ دانشگاه آلمان، نازی ها کتابخانه ها را برای یافتن کتابهایی که از نظر آنها ضد نازی بودند، غارت کردند. از جمله نوشته های ادبی و سیاسی که آنها به آتش کشیدند، آثار برتولت برشت بود»
برتولت جوان، درسال ۱۹۱۷ وارد دانشگاه مونیخ شد و در رشته فلسفه شروع به تحصیل کرد. اما خواندن فلسفه به دوترم نکشید! در ترم دوم از فلسفه انصراف داد و به سمت تحصیل در رشته پزشکی رفت. در سال ۱۹۱۸ و با شروع جریان های انقلابی در آلمان، ترک تحصیل کرده و به خدمت سربازی رفت. سروده هایش را همراه با نواختن گیتار برای سربازان می خواند و آنها را مجذوب نوای گرم و سرود دلنشین خود می کرد.
شعرهای نمایشی برشت را از مهم ترین آثار او دانسته اند. اینها شعرهایی هستند که به صورت سرود تصنیف یا ترانه وارد نمایشنامه های او شد.
در مورد مشاهیر جهان بیشتر بخوانید
فئودور داستایوفسکی
سودایی بی سود
نیکی را چه سود
هنگامی که نیکان، درجاسرکوب می شوند،
وهم آنان که دوست دارنیکانند؟
آزادی براچه سود
هنگامی که آزادگان، باید میان اسیران زندگی کنند؟
خرد را چه سود
هنگامی که جاهل، نانی به چنگ می آورد،
که همگان را بدان نیازاست؟
به جای خود نیک بودن، بکوشید
چنان سامانی دهید، که نفس نیکی ممکن شود
بهتربگویم
دیگربه آن نیازی نباشد.
دوره مقاومت برتولت برشت
با روی کارآمدن ناسیونال سوسیالیسم آلمان، دوره ی مقاومت و آوارگی برشت نیزآغاز شد. یک شب پس از آتش سوزی در رایشستاگ که صحنه سازی ناسیونال سوسیالیست ها و برای پیگرد دگراندیشان صورت گرفته بود. برشت به همراه خانواده اش از برلین گریخت و از طریق پراگ، وین، زوریخ و پاریس، سرانجام به دانمارک رفت، اقامت در دانمارک برای برشت، از منظر خلاقیت ادبی ایام پرباری بود.
بین سال های ۱۹۳۴ تا۱۹۳۹ در مهاجرت اشعار و قطعات و نیز طنزهای زیادی برای رادیوی آلمانی فرستنده آزادی نوشت و هم زمان جزو گردانندگان مجله ی مهاجرت چپ بود. با شروع جنگ دوم، برتولت برشت محل اقامت خود را به نزدیک استکهلم منتقل کرد و در سال ۱۹۴۰ از بیم پیگرد ناچار به هلسینکی گریخت و ازآنجا از طریق مسکو به کالیفرنیا درآمریکا رفت و نوشته های دیگری خلق کرد. از جمله زندگی گالیله را نوشت. کمیته فعالیت های ضد آمریکایی، برتولت برشت را به دلیل فعالیت های کمونیستی برای بازجویی دعوت کرد که وی خاک آمریکا را ترک کرد. درپائیز۱۹۴۹ دعوت اتحادیه ی فرهنگی شرق آلمان را پذیرفت و در برلین شرقی ساکن شد.
برشت که با اندیشه پردازان مارکسیست و هنرمندان چپ زمانه خود در ارتباط بود سرانجام به طراحی تئاتر روایی دیالکتیکی دست زد و درهمین راستا موفق ترین نمایشنامه ها را نوشت که بیش از چند صد بار بر روی صحنه رفت.
از نوشته های برتولت برشت
«دشمنان ما، دشمنان بشریتند. دیدگاه آنان عادلانه نیست؛ بلکه مبتنی بر بی عدالتی است. دفاع آنان از خود، قابل درک است. اما آنان از دزدی و رانت خواری دفاع می کنند و در اینجا، درک کردن به معنای توجیه کردن نیست. آن کس که برای انسان ها بسان گرگ است، گرگ است. امروزه نیکی و احسان یعنی دفاع توده های عظیم مردم از خود که تبدیل به نبرد نهایی برای کسب مقام فرماندهی شده است. و از بین رفتن آن، نیکی و احسان را ناممکن می سازد.» «برتولت برشت ۱۹۳۲»
بازجوئی نیکان
جلوبیا! می شنویم که مردنیکی هستی.
به حرفت پایبندی، خوب، حرفت چه بوده است؟
راستگوهستی، عقیده ات رامی گویی.
کدام عقیده را؟
شجاعی؟ دشمنت کیست؟
خردمندی؟ برای که؟
چشم برمنافع خود ندوخته ای؟
پس درپی منافع که می روی؟
دوست خوبی هستی،
آیا با مردم خوب هم دوستی می کنی؟
اینک گوش کن:
مامی دانیم
که دشمن مایی. به این علت می خواهیم نابودت کنیم.
ولی به ملاحظه خدمتها،
وصفت های خوب تو،
دیواری نیکوانتخاب کردیم که تورا برآن واداریم،
وبا تفنگی اعلا، رگباری ازگوله های خوب،
نثارت می کنیم ودفنت می کنیم
با یک بیل خوب درخاکی مرغوب.
درگذشت برشت
برشت از حدود سال ۱۹۵۵ بیمار بود، وی روز دهم آگوست ۱۹۵۵ برای آخرین بار به تئاتر رفت. با شاگردان و اطرافیان خود گفت وگوکرد و به آنها گفت از پیشرفت های آنها و رونق کارتئاترخوشحال است. سه روز بعد درخانه دچار تپش قلب شد و شامگاه روز بعد ۱۴ اگوست ۱۹۵۶ نزدیک نیمه شب نفس در سینه محبوس ماند. خطاب به پزشکی که می کوشید قلب او را به کار اندازد، گفت «راحتم بگذارید!» این آخرین کلام برشت بود. وی هنگام مرگ ۵۸ سال داشت. برتولت برشت در منطقه برلین میته در آلمان و بنا به درخواست خودش در گوری ساده خفته است. بر سنگ مزار وی تنها نامش حک شده است: برتولت برشت.
برخی ازآثار برتولت برشت
آدم آدم است
بهشت گمشده
زندگی گالیله
گفتگوی فراریان
من برتولت برشت
سه نمایشنامه
ننه دلاور
عظمت و انحطاط شهرماهاگونی
شنل جردنوبرنوی مرتد
انبوه شهرها
اقدام های انجام شده
گفتگوی مسینک کاوف
زن خوب ایالت سچوان
دایره گچی قفقازی
