خسرو آواز ایران با صدایش جاودانه ماند
استاد آواز ایران محمد رضا شجریان یک سال پیش در چنین روزی در ۱۷ مهر ۹۹ درگذشت.
محمدرضا شجریان در پی ماه‌ها بیماری و مراقبت‌های بیمارستانی در این روز در بیمارستان جم در تهران با مردمش وداع گفت. وی در روزهای آخر بیماری خود با افت شدید فشار خون و پایین آمدن سطح هوشیاری مواجه بود.
با خبر بیماری و بستری شدن شجریان در بیمارستان، مردم تهران و بسیاری از دوستدارانش در جلوی بیمارستان تجمع کرده بودند. و با انتشار خبر فوت او این جمعیت به صورت انبوه در آمد و در چند نقطه با نیروهای امنیتی کار به خشونت کشیده شد. اما پیکر استاد شجریان بنا به وصیت خودش به مشهد انتقال یافت و در جوار فردوسی به خاک سپرده شد.
شجریان که بود؟
محمدرضا شجریان در اول مهرماه سال ۱۳۱۹ در مشهد به دنیا آمد. وی در نوجوانی و جوانی به تلاوت قرآن روی آورد. در سال ۱۳۳۱ در رادیو خراسان به تلاوت قرآن پرداخت. در سال ۱۳۳۸ با ورود به دانشسرای مقدماتی با موسیقی آشنا شد. بعد از فارغ‌التحصیلی از این دانشسرا به استخدام آموزش و پرورش در آمد. به تدریس در شهر اردکان مشغول شد وی در همان ایام شروع به فراگیری ساز و بخصوص سنتور نزد استاد جلال اخباری نمود. در دهه ۴۰ در کلاس‌های اسماعیل مهرتاش شرکت کرد. در همین دوران به آموختن خوشنویسی پرداخت. وی با فراگیری خوشنویسی به یکی از استاتید خوش‌نویس ایران تبدیل شد. در دهه ۵۰ سنتور و ردیف‌های آوازی را نزد فرامرز پایور فراگرفت و با نام مستعار سیاوش بیدگانی به اجرای برنامه پرداخت .
اجرای داروک؛ آغاز نوآوری
بعداز آن با فعالیت های مستمر هنری و ارتقا هنر بی‌مانندش به استادی ماندگار در موسیقی اصیل ایرانی تبدیل شد. وی با اجرای تصنیف داروک که همراه با شعری نو از نیما یوشیج بود نوآوری خود را نشان داد.
محمدرضا شجریان با خلق آثار خود خدمت بسیار بزرگی به موسیقی اصیل ایران بخصوص در زمینه آواز داشت. وی با کلاس‌های متعدد و پرورش جوانان هنرمند در پی حفظ موسیقی اصیل ایرانی و اشاعه و تربیت نسل جدیدی از خوانندگان و نوازندگان موسیقی اصیل ایرانی بود.
اجرای ترانه سرود انقلابی
در سال۵۷ در اعتراض به سیاست‌های حاکم به همکاری با سازمانهای دولتی پایان داد. در پی آن در همکاری با هنرمندان دیگر به اجرای ترانه سرودهای انقلابی پرداخت.
ترانه «شب است» و «چهره میهن سیاهه»، یکی از آثار معروف استاد پیش از پیروزی انقلاب ضدسلطنتی است.
به رغم محدودیتهای بسیار، محمدرضا شجریان، پس از سلطه حاکمیت ارتجاعی به خلق آثار متنوع و بسیاری مبادرت نمود.
استاد شجريان يكبار در ارديبهشت ۱۳۹۴ در مراسم يادبود حافظ، در پاسخ به درخواست حاضران برای خواندن گفت: «من در کشوری زندگی می‌کنم که چند سال است حق خواندن برای مردم خودم را ندارم».
