چهارشنبه ۲۵ تیر ۱۴۰۴ . بیژن کاظمی، زندانی سیاسی که از دی‌ماه سال گذشته در بازداشت به‌سر می‌برد، پس از ۱۲ روز بی‌خبری مطلق، در تماسی کوتاه با مادرش اطلاع داده که به یکی از خانه‌های امن وزارت اطلاعات در قم منتقل شده است. این نخستین تماس او از زمان انتقال مشکوکش از زندان تهران بزرگ است و بر نگرانی‌ها درباره وضعیت جسمی و روانی او، از جمله خطر شکنجه و ناپدیدسازی قهری، افزوده است.
مادر او، خانم خسروی، در پیامی اعلام کرده: «بیژن امشب تماس گرفت و گفت در یکی از خانه‌های امن وزارت اطلاعات قم زندانی است. نمی‌دانم زنده است یا نه.»
خانه‌های امن، مکان‌هایی مخفی و خارج از نظارت قضایی هستند که توسط نهادهای اطلاعاتی اداره می‌شوند و همواره به عنوان بستر شکنجه، اعمال فشار روانی و گرفتن اعترافات اجباری شناخته شده‌اند. فعالان حقوق بشر بارها نسبت به استفاده سیستماتیک از این فضاهای غیرقانونی هشدار داده‌اند و آن را نماد روشن نقض گسترده حقوق بشر در رژیم ایران دانسته‌اند.
از بازداشت در خرم‌آباد تا ناپدیدسازی در قم
بیژن کاظمی در ۳۰ دی‌ماه ۱۴۰۳ بازداشت شد و از همان ابتدا تحت بازجویی در بازداشتگاه اطلاعات خرم‌آباد قرار گرفت. او سپس به بند ۲۴۱ اوین (تحت کنترل حفاظت اطلاعات قوه قضاییه) و بعد از آن به بند ۲۰۹ (زیر نظر مستقیم وزارت اطلاعات) منتقل شد. پس از بمباران زندان اوین، او را به زندان فشافویه منتقل کردند. نهایتاً در روز ۱۰ تیرماه، همراه با جمعی از زندانیان دیگر به مکانی نامعلوم منتقل شد؛ حال مشخص شده این مکان یکی از خانه‌های امن وزارت اطلاعات در قم بوده است.
طی این مدت، هیچ اتهام رسمی‌ای به او تفهیم نشده، از دسترسی به وکیل محروم بوده و تنها در تماس‌های بسیار کوتاه اجازه یافته خانواده‌اش را از زنده بودن خود مطلع کند.
شرط دسترسی به حقوق قانونی: همکاری با وزارت اطلاعات
طبق گفته خانواده‌اش، مأموران امنیتی به‌صراحت اعلام کرده‌اند که اجازه داشتن وکیل، ملاقات با خانواده یا پیگیری قضایی، منوط به «همکاری با وزارت اطلاعات» است. این الگو، از روش‌های رایج دستگاه امنیتی برای پرونده‌سازی و اعتراف‌گیری ساختگی است.
در شرایطی که زندانی از دید نهادهای نظارتی، خانواده و حتی نظام قضایی خارج می‌شود، زمینه برای اعمال شکنجه جسمی، فشار روانی، تهدید خانواده و اجبار به اعترافات تلویزیونی کاملاً مهیا می‌شود. نهادهای مدافع حقوق بشر هشدار داده‌اند که وضعیت کنونی، به‌ویژه در سایه بحران جنگی اخیر و شرایط فوق‌امنیتی حاکم، ممکن است به فجایع انسانی علیه زندانیان سیاسی منجر شود.
در همین زمینه
نگرانی در مورد سرنوشت چهار زندانی سیاسی بالا می‌گیرد!
روش آزموده شده
آنچه برای بیژن کاظمی اتفاق افتاده، بخشی از الگوی نهادینه‌شده سرکوب در رژیم ایران است: بازداشت بدون حکم، جابه‌جایی به بازداشتگاه‌های امنیتی، ناپدیدسازی موقت، فشار برای همکاری یا اعتراف، و حذف کامل سازوکارهای قانونی. خانه‌های امن نه مکان بازجویی، بلکه ابزار تهدید و شکنجه‌اند. و در این مسیر، هیچ‌گونه پاسخگویی یا شفافیتی وجود ندارد.
تا زمانی که نهادهای امنیتی می‌توانند بی‌هیچ محدودیتی شهروندان را بربایند، آن‌ها را در مکان‌های مخفی نگهداری کنند و شرط برخورداری از حقوق اولیه را «تسلیم» اعلام کنند، هیچ نامی جز استبداد و حکومت رعب بر این وضعیت نمی‌توان گذاشت. اما آدمکشان خامنه‌ای با این روشها راه به جایی نخواهند برد.
