آرامستان خاوران، واقع در جنوب‌شرق تهران و در حاشیه جاده خاوران، یکی از مهم‌ترین مکان‌ها در تاریخ معاصر ایران است که هزاران زندانی سیاسی مجاهد و مبارز در آن دفن شده‌اند. این زندانیان عمدتاً در جریان قتل‌عام تابستان ۱۳۶۷ توسط رژیم حاکم بر ایران اعدام و در گورهای دسته‌جمعی دفن شدند. اما این مکان همچنان مورد توجه خانواده‌های جان‌باختگان و فعالان حقوق بشر قرار دارد، چرا که یادآور جنایت‌های گسترده‌ای است که در آن دوره اتفاق افتاد.
بر اساس اطلاعاتی که از برخی خانواده‌های قربانیان منتشر شده است، در روز جمعه، ۷ دی‌ماه۱۴۰۳، نیروهای امنیتی رژیم ولایت فقیه از ورود خانواده‌های قربانیان به آرامستان خاوران جلوگیری کردند و درهای آن را به روی آن‌ها بستند. این اقدام در حالی صورت گرفت که به‌ویژه تحت فشار مسعود مومنی، رئیس بهشت‌زهرا، فشارهای مضاعفی بر خانواده‌های جان‌باختگان دهه ۶۰ و قتل‌عام ۶۷ وارد می‌شود. هدف از این فشارها، به گفته فعالان حقوق بشر، نادیده گرفتن و فراموشی گلزار خاوران به‌عنوان یک نماد از جنایت‌های رژیم و حذف این بخش از تاریخ ایران است.
در همین زمینه
خاوران بازهم بغضش در تنهایی شکست!
مقاومت خانواده‌های قربانیان قتل‌عام در مقابل قدامات سرکوب‌گرانه رژیم
خانواده‌های قربانیان، علی‌رغم این ممانعت‌ها، همچنان بر ادامه دادخواهی خود تأکید کرده و می‌گویند که هیچ‌گونه تلاش برای حذف یا پاک کردن یاد عزیزانشان از حافظه جمعی جامعه ایران نخواهد توانست موفق شود. بسته شدن مکرر درهای این آرامستان، نه تنها اعتراضات گسترده‌ای را در میان فعالان حقوق بشر برانگیخته، بلکه باعث شده است که خاوران به عنوان نمادی از نقض حقوق بشر در ایران شناخته شود.
«جاوید رحمان»، گزارش‌گر ویژه سازمان ملل متحد در امور نقض حقوق بشر، در گزارش‌های اخیر خود بر این نکته تأکید کرده است که رژیم جمهوری اسلامی در دهه ۱۳۶۰ مرتکب «نسل‌کشی» و «جنایت علیه بشریت» شده است. این اظهارات، همراه با پیگیری‌های مستمر خانواده‌ها و سازمان‌های حقوق بشری، همچنان فشار زیادی بر رژیم حاکم وارد می‌آورد تا مسئولیت این جنایات را بپذیرد و عدالت را برای قربانیان این دوره از تاریخ ایران محقق سازد.
