قطع داروهای حیاتی، جان بیماران پیوند عضو را نشانه گرفته است
بحران دسترسی به داروهای حیاتی، زندگی بیماران پیوند عضو را در ایران به مرحله‌ای خطرناک رسانده است. گزارش‌های رسانه‌های حکومتی از کمبود شدید دارو، افزایش قیمت‌ها و سرگردانی بیماران پیوند عضو حکایت دارد؛ وضعیتی که خانواده‌ها را در برابر مرگ تدریجی عزیزانشان بی‌پناه کرده است.
رسانه حکومتی هم‌میهن در تاریخ ششم دی‌ماه هزار و چهارصد و چهار درباره وضعیت بیماران پیوند عضو می‌نویسد تا اواخر دهه نود شمسی بیش از هفتاد هزار عمل جراحی پیوند عضو در ایران انجام شده است. با این حال، بیماران پیوند عضو ماه‌هاست با نبود داروهای خارجی حیاتی مانند مای‌فورتیک، سل‌سپت و ول‌سایت روبه‌رو هستند. این داروها به جای داروخانه‌های تخصصی، در بازار آزاد با قیمت‌هایی بین یازده تا چهارده میلیون تومان فروخته می‌شوند.
سرگردانی بیماران پیوند عضو
نبود دارو، بیماران پیوند عضو را میان مرگ و زندگی معلق نگه داشته است. در شرایطی که حکومت پاسخگوی نیازهای درمانی نیست، بیماران پیوند عضو ناچار می‌شوند دارو را خارج از روال رسمی تهیه کنند. این وضعیت، بازی مستقیم با جان بیماران پیوند عضو است.
هم‌میهن در ادامه می‌نویسد شرایط به‌گونه‌ای شده که داروها یا کمتر از نیاز واقعی میان بیماران توزیع می‌شود یا با کمک خیران از خارج کشور تهیه و به‌صورت قطره‌چکانی تحویل داده می‌شود. هزینه هر شیشه شربت سل‌سپت برای کودکان پیوند عضو، حدود سیصد و بیست یورو است. این دارو حتی نمونه ایرانی ندارد و طی یک تا دو سال گذشته تنها با کمک خیران در دسترس کودکان قرار گرفته است. برخی بیماران پیوند عضو نیز اعلام کرده‌اند داروهای ایرانی با بدن آن‌ها سازگاری ندارد.
اعتراض بیماران پیوند عضو
بر اساس گزارش این رسانه حکومتی، دامنه اعتراضات بیماران پیوند عضو و دیگر بیماران خاص روزبه‌روز گسترده‌تر می‌شود. از ابتدای سال جاری، تجمع خانواده بیماران مبتلا به سیستینوزیس مقابل وزارت بهداشت، نامه انجمن سکته مغزی و تالاسمی به وزیر بهداشت و راه‌اندازی کارزار بیماران پیوند عضو برای دسترسی به داروهای حیاتی ثبت شده است. این بحران به‌طور مستقیم به مسئله ارز گره خورده است.
در این میان، وزیر بهداشت دولت پزشکیان به جای پاسخگویی شفاف، تنها به وعده‌های درمانی بسنده کرده است. وعده‌هایی که تاکنون تغییری در وضعیت بیماران پیوند عضو ایجاد نکرده‌اند.
نگرانی جدی خانواده‌های بیماران پیوند عضو
هم‌میهن از نگرانی شدید خانواده‌های بیماران پیوند عضو خبر می‌دهد. خانواده‌ها می‌گویند کمبود داروهای حیاتی، به‌ویژه برای کودکان پیوند قلب، به مرحله هشدار رسیده است. آن‌ها از بی‌توجهی به واردات و توزیع داروهایی مانند شربت سل‌سپت، شربت ول‌سایت و قرص مای‌فورتیک سیصد و شصت انتقاد دارند.
این داروها نقش تعیین‌کننده‌ای در حفظ جان بیماران پیوند عضو دارند. نبود آن‌ها می‌تواند به عوارض شدید، پس‌زدن عضو پیوندی و در موارد متعدد مرگ بیماران منجر شود. ضعف در زنجیره تأمین، مشکلات وارداتی و سردرگمی اداری، این بحران را تشدید کرده و جان بیماران پیوند عضو را تهدید می‌کند.
قله پیشرفت یا افول درمان
در حالی که خامنه‌ای از قله پیشرفت سخن می‌گوید، واقعیت نظام درمانی ایران چیز دیگری را نشان می‌دهد. سازمان غذا و داروی حکومتی اعلام کرده زنجیره تأمین دارو در ماه‌های اخیر زیر فشار شدید منابع مالی و ارزی قرار داشته است. محدودیت انتقال ارز، تأمین داروی بیماران خاص، از جمله بیماران پیوند عضو را مختل کرده است.
نمونه مشابه، حذف ارز ترجیحی داروی بیماران تالاسمی است که اعتراض انجمن تالاسمی را به دنبال داشته است. بابک زمانی، رئیس انجمن سکته مغزی ایران نیز در نامه‌ای به وزیر بهداشت اعلام کرده تغییر نرخ ارز باعث افزایش چندبرابری هزینه درمان سکته مغزی شده است. به گفته او، این افزایش گاه تا ده برابر رسیده و روند درمان را با شکست مواجه کرده است.
افشای دروغ‌گویی مقام‌های رسمی
در شرایطی که خانواده‌های بیماران پیوند عضو با اضطراب و ناامیدی روبه‌رو هستند، سخنگوی دولت تلاش می‌کند واقعیت را انکار کند. او مدعی شده دولت تصمیمی برای حذف ارز ترجیحی دارو نگرفته است.
اما مهدی پیرصالحی، رئیس سازمان غذا و دارو، در گفت‌وگو با هم‌میهن اعتراف می‌کند زنجیره تأمین دارو با بحران جدی مالی روبه‌رو است. مطالبات شرکت‌های دارویی از دولت به حدود چهل و هفت هزار میلیارد تومان رسیده و زمان پرداخت به شش تا هفت ماه افزایش یافته است.
او همچنین می‌گوید ارز ترجیحی دارو به‌طور کامل حذف نشده، اما با محدودیت شدید در تخصیص و انتقال روبه‌رو است. نیاز سالانه کشور برای دارو و تجهیزات پزشکی بیش از پنج میلیارد دلار برآورد می‌شود، در حالی که بخش قابل توجهی از ارز پیش‌بینی‌شده هنوز منتقل نشده است.
این اعتراف‌ها نشان می‌دهد دروغ‌گویی مقام‌های دولتی، بحران بیماران پیوند عضو را پنهان نمی‌کند. واقعیت روشن است؛ جان بیماران پیوند عضو قربانی سیاست‌هایی شده که نتیجه‌ای جز افول درمان و گسترش مرگ خاموش ندارد.
منابع:
رسانه حکومتی هم‌میهن
اظهارات سازمان غذا و داروی حکومتی
نامه‌های انجمن‌های بیماران خاص
