دور چهارم مذاکرات وین به کجا خواهد انجامید؟
دور چهارم مذاکرات وین با اظهارنظرهای مثبت همراه است اما بر روی زمین هیچ نشانه‌ای از پیشرفت وجود ندارد. دور چهارم مذاکرات برجام که از روز جمعه ۱۷ اردیبهشت آغاز شده، به کجا خواهد انجامید؟
بعد از شروع دور چهارم مذاکرات برجام، سران حکومت ایران از پیشروی در مذاکرات سخن می‌گویند. در حالیکه سران کشورهای جی ۷ مواردی از نگرانی‌هایی که باید در مذاکرات برجام لحاظ شود را اعلام کردند [بیانیه جی ۷ و آینده برجام] و در آن سوی میز وین هم خبرها خوش نیست.
اظهارات سران نظام و نشان‌دادن چراغ‌های سبز
حسن روحانی در روز ۱۸ اردیبهشت اعلام کرد «تقریبا همه تحریم‌های اصلی و اصولی برطرف شده و مذاکرات برای برخی جزئیات ادامه دارد».
عباس عراقچی نماینده ایران در این مذاکرات نیز اعلام کرد آمریکایی‌ها آمادگی خود را برای برداشتن بخش بزرگی از تحریم‌ها اعلام کرده‌اند اما از نظر ایران این گام کافی نیست. به کلیدواژه «کافی نبودن» می‌پردازیم.
تهران همچنین اعلام کرده ممکن است همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را تمدید کند. توافق ۳ ماهه ایران با آژانس به زودی به اتمام می‌رسد.
پیش از این ایران اعلام کرده بود در صورتی که در ضرب‌الاجل سه‌ماهه با آژانس، مذاکرات برجام به نتیجه مطلوب، یعنی لغو کامل تحریم‌های ایران نرسد، ایران دوربین‌‌های آژانس را خاموش کرده و اطلاعات سه‌ماهه آن را نیز به طور کامل پاک خواهد کرد.
قطع همکاری با آژانس و خاموش‌کردن دروبین‌‌های آن نیز می‌تواند بر دامنه بحران بر سر برنامه اتمی ایران دامن بزند و مذاکرات را با پیچیدگی و دشواری‌های بیشتری همراه سازد. [مذاکرات برجامی وین چرا پیچیده است؟]
اظهارات مقامات آمریکایی و نشان‌دادن چراغ‌های زرد و قرمز
در سوی دیگر، یک دیپلمات آمریکایی نسبت به دستیابی چند هفته‌ای به توافق اظهار خوش‌بینی کرده اما اعلام کرده آن را وابسته به تصمیم سیاسی ایران می‌داند.
علاوه بر این وندی شرمن معاون وزیر خارجه آمریکا نیز در توصیف وضعیت فعلی مذاکرات برجام اعلام کرده «راهی طولانی در پیش است».
جن ساکی سخنگوی کاخ سفید نیز پیش از شرمن تاکید کرده بود تحریم‌های ایران تنها زمانی برداشته می‌شود که ایران به تعهدات هسته‌ای عمل کند و وعده داده بود «ما وارد وضعیتی نمی‌شویم که برای لغو تحریم‌ها، آمریکا بیشتر عمل کند و ایران کمتر».
ترجمان سخنان رسمی جن ساکی یعنی پیشبرد مذاکرات به نحوه گام به گام است که ایران با آن کاملا مخالف است و این امر بارها از سوی سران نظام و در سطوح مختلف تاکید شده است.
از سوی دیگر واشنگتن‌پست در گزارشی اعلام کرد آمریکا و اروپا خواستار نابودکردن سانتریفیوژهای پیشرفته رژیم ایران هستند.
آنتونی بلینکن که از جمله موافقان جدی واردکردن موضوعات دیگری چون پرونده نقض حقوق‌بشر رژیم ایران در مذاکرات است اعلام کرده «از طریق بازگشت به برجام می‌خواهیم رژیم حقوقی منع تسلیحات هسته‌ای را تقویت کنیم».
جو بایدن رئیس‌جمهوری آمریکا نیز از مشخص‌نبودن میزان جدیت رژیم ایران در مذاکرات وین خبر داده، هر چند پیش از آن اعلام کرده بود که ایران در مذاکرات جدی است!
پیش از آن نیز خبرهای متناقضی پیرامون آزادسازی یک میلیارد دلار از دارایی‌های ایران توسط آمریکا شنیده شد خبری که توسط مقامات آمریکایی مهر مردودی خورد.
مواضع مخالف و متناقض
غیر از مقامات آمریکایی، برخی سران دیگر کشورهای درگیر برجام اما پالس‌های منفی درباره این مذاکرات داده‌‌اند.
ژان ایو لودریان وزیر خارجه فرانسه پیش از شروع دور چهارم مذاکرات اعلام کرد «برخلاف آمریکا، ایران تاکنون علائم متناسب با جبران همه موارد نقض برجام را که از سال ۲۰۱۹ مرتکب شده، نشان نداده است».
یک نهاد اطلاعاتی در آلمان از استفاده ایران از روش‌هایی سری به منظور پنهان‌کردن تلاش‌‌هایش برای دستیابی به فناوری تولید سلاح‌های کشتار جمعی خبر داد.
از سوی دیگر چاک شومر رهبر دمکرات‌ها در سنای آمریکا اعلام داشته «توافق با رژیم ایران باید نقض حقوق‌بشر، موشکی، تروریسم و گروگان‌گیری را شامل شود».
چاک شومر همراهی دیگر سناتور سنگین‌وزن دمکرات؛ رابرت منندز را در مورد سخت‌گیری بر رژیم ایران به همراه تمامی جمهوری‌خواهان در دور چهارم مذاکرات برجام با خود دارد. [مذاکرات برجام و هشدارها از درون آمریکا به بایدن ]
کلیدواژه «کافی نبودن»
اگر بخواهیم کلیدواژه «کافی‌نبودن» عراقچی، را ترجمه کنیم باید بگوییم حکومت ایران همان‌طور که گفته می‌خواهد تمامی تحریم‌ها و تاکید می‌شود تمامی تحریم‌ها یکجا لغو شوند.
حکومت ایران ظاهرا به کمتر از این قانع نیست و بر آن پافشاری می‌کند.
در مقابل اما آمریکا اعلام می‌دارد تا زمانی که ایران به تعهدات هسته‌ای خود عمل نکند تحریمی برداشته نخواهد شد و او نیز بر این مصر است.
سوالی را در این بین باید مطرح ساخت و آن اینکه با این وضعیت، چگونه سران حکومت ایران و برخی در غرب از پیشرفت در دور چهارم مذاکرات برجام خبر می‌دهند در حالیکه بر روی زمین، پیشرفت‌ها برابر با صفر بوده است؟!
میتوان گفت مذاکرات برجامی برخلاف آنچه خامنه‌ای گفت (نباید فرسایشی شود) فرسایشی شده و می‌شود و چهار دور مذاکره تنها برای مذاکره و سرعت‌دادن به مذاکره بوده است به مانند آنچه به مدت چند سال در قبل از برجام ۲۰۱۵ شاهد آن بودیم.
برای گواهی بر این سخن نیز میتوان افزود وقتی حکومت ولایت‌فقیه حاضر به کوتاه‌آمدن از جاه طلبی‌های هسته‌ای، [تولید بمب اتمی همراه با مذاکرات برجام] موشکی، منطقه‌ای، تروریسم و… نیست قطعا توافقی حاصل نخواهد شد چرا که همین موارد محل اختلاف بین ایران و غرب است.
