مصاحبهای که جنگ قدرت در رأس رژیم را شعلهور کرد
انتشار مصاحبه عباس عراقچی، وزیر خارجه رژیم ، با حسین موگویی، مستندساز نزدیک به نهادهای امنیتی، به یکی از جنجالیترین رویدادهای سیاسی روزهای اخیر در داخل حکومت تبدیل شده است. مصاحبهای که قرار بود روایت رسمی حکومت از جنگ ۴۰ روزه باشد، با مجموعهای از اعترافها و افشاگریهای کمسابقه درباره اختلافات درونی، نگرانیهای امنیتی و روند تصمیمگیری در بالاترین سطوح نظام، موجی از انتقاد و حمله رسانههای حکومتی را علیه عراقچی برانگیخت.
عراقچی در این گفتوگو برای نخستینبار فاش میکند که پیش از آغاز جنگ، در شورای عالی امنیت ملی سناریوهای مختلف، از حمله آمریکا و اسرائیل گرفته تا احتمال کشته شدن علی خامنهای، بررسی و حتی برای آن کد عملیاتی تعیین شده بود. به گفته او، طرحی با عنوان «کد ۱۱۰» برای چنین شرایطی تدوین و به تأیید شخص خامنهای رسیده بود.
وزیر خارجه رژیم همچنین اذعان میکند که اگرچه حکومت از نظر راهبردی خود را برای جنگ آماده میدانست، اما در حفاظت از فرماندهان و مسئولان ارشد دچار «غافلگیری تاکتیکی» شد. او در بخش دیگری از مصاحبه میپذیرد که برخی برآوردهای حکومت درباره سرعت گسترش نارضایتیهای اجتماعی نیز اشتباه بوده است.
در همین زمینه
از دیگر بخشهای بحثبرانگیز این گفتوگو، اظهارات عراقچی درباره جانشینی خامنهای است. او انتخاب جانشین را پیامی برای جهان توصیف میکند که نشان میدهد سیاستهای رژیم تغییر نخواهد کرد و با عبارتی جنجالی میگوید: «یک خامنهای پیر رفت و یک خامنهای جوان جایگزین شد.» او همچنین تأکید میکند که شخصاً هیچ ارتباط مستقیمی با مجتبی خامنهای نداشته و در دوران جنگ نیز ارتباط با او تنها از طریق واسطهها انجام میشده است.
شاید حساسترین بخش مصاحبه، ارزیابی عراقچی از پایان جنگ باشد. او میگوید از نگاهش، دستاوردهای راهبردی حکومت در دو هفته نخست جنگ حاصل شده بود و حتی اگر آتشبس حدود ۱۰ روز زودتر برقرار میشد، بسیاری از خسارتها از جمله حملات به عسلویه، فولاد مبارکه و برخی فرماندهان رخ نمیداد. او تأکید میکند که ادامه جنگ باید بر اساس محاسبه دقیق سود و زیان و میزان خسارت به زیرساختها و سرمایه اجتماعی کشور سنجیده میشد.
واکنشباندهای حکومتی به اعترافات عراقچی
این سخنان با واکنش تند رسانهها و جریانهای مختلف درون حکومت روبهرو شد. روزنامه وابسته به سپاه پاسداران در سرمقاله خود نوشت که اساساً انجام چنین گفتوگویی اشتباه بوده و انتشار این اطلاعات تنها به سود دشمن تمام میشود. این روزنامه، عراقچی را متهم کرد که اسرار داخلی نظام را برای یک مستندساز بازگو کرده و اطلاعاتی ارائه داده که میتواند برای دشمن ارزش اطلاعاتی داشته باشد.
رسانه نزدیک به جریان سعید جلیلی نیز هشدار داد که افشای جزئیات مربوط به محل اختفای فرماندهان و نحوه ارتباط با مسئولان عالی نظام، بانک اطلاعاتی دشمن را تکمیل میکند و اساساً نباید چنین اطلاعاتی منتشر میشد.
کیهان ولایت نیز با حمله به عراقچی، استدلال او درباره امکان پایان زودتر جنگ را «انگارهای خطرناک» خواند و مدعی شد که چنین تحلیلی، دشمن را به تکرار حملات و ترورها تشویق میکند.
روزنامه نوبنیاد، نزدیک به جبهه پایداری، نیز سخنان عراقچی را نشانه فاصله دستگاه دیپلماسی از واقعیتهای جنگ دانست و نوشت که وزیر خارجه عملاً اعتراف کرده رژیم توان نابودی کامل آمریکا را ندارد و ناچار است از مسیر مذاکره جنگ را پایان دهد.
در همین حال، روزنامه سازندگی بر بخش دیگری از سخنان عراقچی تمرکز کرد؛ جایی که او از وجود «حفره امنیتی» در ساختار حکومت سخن میگوید؛ رخنهای که به گفته این روزنامه، تنها به انتقال اطلاعات محدود نیست و حتی میتواند بر روند تصمیمگیری در بالاترین سطوح نظام نیز اثر بگذارد.
مکثی در مصاحبه عراقچی
آنچه این مصاحبه را به رخدادی فراتر از یک گفتوگوی معمولی تبدیل کرده، صرفاً محتوای آن نیست، بلکه زمان انتشار آن است. در شرایطی که حکومت همچنان در تلاش است تصویری از انسجام کامل و اتحاد در درون خود پس از جنگ ارائه دهد، اعتراف یک عضو ارشد کابینه به وجود سناریوهای جانشینی، غافلگیریهای امنیتی، اشتباهات محاسباتی، اختلافنظر درباره زمان پایان جنگ و وجود حفرههای نفوذ، روایت رسمی حکومت را با چالش روبهرو کرده است.
شدت واکنش رسانههای وابسته به سپاه، جبهه پایداری و جریان سعید جلیلی نیز نشان میدهد که مسئله تنها یک مصاحبه نیست؛ بلکه این گفتوگو به عرصهای برای تشدید رقابت و تسویهحساب میان باندهای قدرت درون رژیم تبدیل شده است. حملات هماهنگ به عراقچی بیانگر آن است که بخشی از ساختار حاکمیت، افشای این سطح از اختلافات و ضعفهای امنیتی را تهدیدی برای انسجام درونی نظام و روایت رسمی آن از جنگ ارزیابی میکند.







