بحرانی که آینده را تهدید می‌کند
در روزگاری که آموزش، سنگ‌بنای توسعه و پیشرفت هر جامعه‌ای محسوب می‌شود، گزارش‌های اخیر از وضعیت وخیم زیرساخت‌های آموزشی در پایتخت ایران، زنگ خطر را برای آینده نسل‌های این سرزمین به صدا درآورده است. بر اساس گزارش کانال تلگرامی خبرگزاری حکومتی ایرنا در تاریخ ۷مرداد ۱۴۰۴، مدیرکل آموزش و پرورش شهر تهران از نیاز فوری به احداث ۶ تا ۷هزار کلاس درس جدید و وجود ۸۰۴مدرسه تخریبی در پایتخت خبر داده است. این آمار تکان‌دهنده نه‌تنها نشان‌دهنده عمق بحران آموزشی در تهران است، بلکه پرده از ناکارآمدی سیستمی برمی‌دارد که سال‌ها است اولویت‌هایش را نه در خدمت به مردم، بلکه در راستای اهداف سیاسی و نظامی تعریف کرده است.
بحران آموزشی در تهران، ابعاد یک فاجعه
مجید پارسا، مدیرکل آموزش و پرورش شهر تهران، در اظهاراتی نگران‌کننده اعلام کرده است که برای رفع کمبود کلاس درس و مدرسه در پایتخت، نیاز به احداث ۶ تا ۷هزار کلاس درس جدید وجود دارد. این در حالی است که بیش از یک میلیون و ۲۸۰هزار دانش‌آموز در ۵۶۸۰مدرسه دولتی و غیردولتی پایتخت مشغول به تحصیل هستند. وجود ۸۰۴مدرسه تخریبی، که به معنای غیرقابل استفاده بودن بخش قابل‌توجهی از زیرساخت‌های فرسوده است، نشان می‌دهد که حتی پایتخت کشور، که باید الگویی برای سایر مناطق باشد، از کمبود امکانات تحصیلی رنج می‌برد.
اگر وضعیت تهران، به‌عنوان قلب اقتصادی و سیاسی ایران، تا این حد اسف‌بار باشد، می‌توان تصور کرد که در مناطق محروم و استان‌های کمتر توسعه‌یافته، این بحران تا چه حد عمیق‌تر و فاجعه‌بارتر است.
در همین زمینه
پژوهشی درباره فاجعه افت آموزش در ایران آخوندزده
چرا حکومت خامنه‌ای توان تأمین نیازهای تحصیلات را ندارد؟
ریشه‌های این ناکارآمدی را باید در اولویت‌بندی‌های نادرست و مدیریت غیرشفاف و فاسد حکومت خامنه‌ای جستجو کرد. در حالی که آموزش، به‌عنوان یکی از ارکان اصلی توسعه انسانی، نیازمند سرمایه‌گذاری پایدار و بلندمدت است، منابع مالی و انسانی کشور در دهه‌های اخیر به سمت پروژه‌های غیرضروری و پرهزینه‌ای چون برنامه‌های هسته‌ای، توسعه تسلیحات نظامی، و ساخت پایگاه‌های موشکی هدایت شده است.
این انتخاب‌های استراتژیک، که اغلب با توجیه «امنیت ملی» انجام می‌شوند، نه‌تنها به بهبود کیفیت زندگی مردم کمکی نکرده، بلکه سرمایه‌های ملی را به تاراج برده و زیرساخت‌های حیاتی مانند تحصیل، بهداشت، و رفاه عمومی را به ورطه نابودی کشانده است.علاوه بر این، فساد ساختاری و سوءمدیریت در تخصیص بودجه‌های عمومی، نقش مهمی در تشدید این بحران ایفا کرده است.
گزارش‌های متعدد از اختلاس‌های کلان، رانت‌خواری، و حیف‌ومیل منابع عمومی نشان می‌دهد که بخش قابل‌توجهی از بودجه‌ای که می‌توانست صرف بازسازی مدارس فرسوده یا ساخت کلاس‌های جدید شود، در چرخه‌های فساد مالی ناپدید شده است. نبود شفافیت در عملکرد نهادهای حکومتی و عدم پاسخگویی به مطالبات مردمی، این وضعیت را بغرنج‌تر کرده است.
از سوی دیگر، سیاست‌های اقتصادی ناکارآمد و تحریم‌های بین‌المللی، که نتیجه مستقیم ماجراجویی‌های سیاسی حکومت خامنه‌ای است، فشار مضاعفی بر منابع مالی کشور وارد کرده است. در چنین شرایطی، آموزش به‌عنوان یک حوزه غیرسودآور و بلندمدت، به حاشیه رانده شده و جای خود را به پروژه‌های نمایشی و تبلیغاتی داده است. این رویکرد نه‌تنها آینده نسل جوان را به خطر می‌اندازد، بلکه شکاف طبقاتی را نیز عمیق‌تر کرده، چرا که خانواده‌های کم‌درآمد به دلیل نبود امکانات مناسب، از دسترسی به آموزش باکیفیت محروم می‌مانند.
حکومت ضد مردمی، نتیجه‌گیری از یک فاجعه
وقتی حکومتی به جای سرمایه‌گذاری در حوزه آموزش، که آینده‌سازان کشور را تربیت می‌کند، منابع خود را صرف پروژه‌های نظامی و سیاسی می‌کند، نمی‌توان آن را حامی مردم دانست. نظام حاکم بر ایران، با بی‌توجهی به نیازهای اولیه شهروندان، از جمله حق دسترسی به آموزش باکیفیت، نشان داده است که منافع مردم در اولویت آن قرار ندارد. وجود ۸۰۴مدرسه تخریبی در پایتخت و نیاز به هزاران کلاس درس جدید، تنها نوک کوه یخ مشکلات ساختاری این حکومت بحران زده است. این وضعیت، نتیجه سیستمی است که به جای خدمت به مردم، در خدمت حفظ قدرت و پیشبرد اهداف ایدئولوژیک خود عمل می‌کند. مردم ایران، که در سخت‌ترین شرایط اقتصادی و اجتماعی تاریخ معاصر خود به سر می‌برند، شایسته حکومتی هستند که به جای سرکوب و بی‌توجهی، پاسخگوی نیازهای اولیه آن‌ها باشد. امید است که با آگاهی و اراده جمعی، این لکه ننگ از تاریخ ایران پاک شود و آینده‌ای روشن برای نسل‌های آتی رقم خورد.
