خبرگزاری حکومتی مهر در تاریخ ۸بهمن‌ماه ۱۴۰۳ضمن ارائه گزارشی از وضعیت زاینده‌رود ناقوس مرگ این رودخانه را به‌صدا در آورد. این رسانه حکومتی می‌نویسد: «خشکی گسترده پشت سد زاینده‌رود و بحران منابع آبی در این حوضه آب‌ریز، زنگ خطر جدی برای محیط‌زیست، کشاورزی و تأمین آب شرب استان اصفهان و مناطق هم‌جوار به‌صدا درآورده است».
زاینده‌رود در آستانه احتضار
براساس گزارش خبرگزاری حکومتی مهر: «خشکیدگی از تالاب گاوخونی، پایاب این حوضه آب‌ریز، آغاز شده و اکنون به سرشاخه‌ها و حتی سد زاینده‌رود رسیده است. کاهش شدید سطح آب، مناطقی که از زمان آبگیری سد در سال ۱۳۴۹ به‌زیر آب رفته بودند را دوباره نمایان کرده است.
بر اساس آمار، حجم آب ذخیره شده در مخزن سد زاینده‌رود به ۱۵۱میلیون مترمکعب کاهش یافته است، در حالی که این رقم در همین بازه زمانی در سال گذشته ۲۷۲میلیون مترمکعب بود. با کاهش بارندگی‌ها، ورودی آب به سد به ۹مترمکعب بر ثانیه و خروجی آن به ۱۴مترمکعب بر ثانیه رسیده است».
کاهش بی‌سابقه برف در سرچشمه‌ها
یکی از اصلی‌ترین عوامل این بحران، کاهش ۸۰درصدی بارش برف در سرچشمه‌های زاینده‌رود است. طبق داده‌های مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی، ارتفاع برف در منطقه کوهرنگ، که سرشاخه اصلی زاینده‌رود و کارون است، تا ابتدای بهمن‌ماه تنها ۱۶سانتی‌متر بود، در حالی که میانگین بلندمدت آن بیش از ۸۰سانتی‌متر بود. این میزان در سال گذشته نیز ۹۰سانتی‌متر گزارش شده بود. کاهش بارش در سایر سرشاخه‌ها، نظیر حوضه پلاسجان و مناطق غرب و شمال غرب اصفهان نیز به حدود ۷۰درصد رسیده است.
پیامدهای خشکیدگی: از کشاورزی تا آب شرب
کاهش ذخایر آبی، کشاورزی در حوضه زاینده‌رود را به‌شدت تحت تأثیر قرار داده است. بسیاری از کشاورزان، به ویژه در شرق اصفهان، قادر به تأمین آب مورد نیاز برای کشت پاییزه خود نیستند. سطح زیر کشت به نصف کاهش یافته و حتی چاه‌های نیمه‌خشک دیگر پاسخگوی نیاز آبی اراضی کشاورزی نیستند.
تالاب گاوخونی، که حقابه آن سال‌هاست نادیده گرفته شده، به اغما فرو رفته است و تنها پساب اندکی از تصفیه‌خانه‌ها به آن می‌رسد. این وضعیت نه‌تنها تهدیدی برای کشاورزی و محیط‌زیست منطقه است، بلکه تأمین آب شرب و بهداشت بیش از ۵میلیون نفر از جمعیت استان‌های اصفهان، چهارمحال و بختیاری و یزد را نیز با چالش جدی مواجه کرده است. گزارش‌ها حاکی از افت فشار آب در مناطق مسکونی، به‌ویژه در آپارتمان‌ها، است. این مسئله در زمان قطعی برق یا کاهش فشار آب شبکه سراسری، مشکلات بیشتری را ایجاد می‌کند.
در همین زمینه
نگاهی به بحران آب در ایران
چالش تأمین آب برای مردم استان اصفهان و کشاورزی
ناصر اکبری، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان اصفهان، با اشاره به کاهش چشم‌گیر منابع محلی تولید آب در سال‌های اخیر، بر ضرورت تغییر در نحوه توزیع و مصرف آب به خبرگزاری حکومتی مهر می‌گوید: «کاهش بارندگی در سال آبی جاری، یکی از کمترین مقادیر در ۵۰سال گذشته، شرایط را به‌ویژه در مناطق کویری استان دشوارتر کرده است.
چشم‌انداز آینده: تابستانی سخت در انتظار است
با توجه به کاهش بارندگی و کاهش ذخایر سد زاینده‌رود، تابستانی سخت در انتظار اصفهان و مناطق مرکزی ایران خواهد بود. این بحران لزوم بهره‌گیری از روش‌های نوین مدیریت منابع آب، مانند بارورسازی ابرها، اصلاح الگوی مصرف و جلوگیری از برداشت‌های غیرمجاز را بیش از پیش آشکار می‌کند.
درحال حاضر حکومت ولایت فقیه درگیر بحران‌های متعددی است که تامین آب و حل مشکل این بحران در اولویت این حکومت ضد مردمی نیست.
ناقوس کم‌آبی به‌صدا درآمده است اما عوامل حکومتی هم‌چنان در خواب بی‌مسئولیتی هستند. بحران آب در حوضه زاینده‌رود می‌تواند به تهدیدی جدی برای معیشت، محیط‌زیست و سلامت مردم تبدیل شود. این بحران با حکومت ولایت فقیه قابل حل نخواهد بود. تنها یک حکومت مردمی توان حل بحران‌هایی را دارد که زندگی مردم را در معرض تهدید قرار داده است.
