نظام میرمحمدی . وکیل دادگستری ـ کارشناس مسایل ایران
سابقه امر
در ۷اکتبر ۲۰۲۳ شبه نظامیان حماس با عبور از موانع مرزی از باریکه غزه وارد خاک اسرائیل شدند. در این حمله بیش از ۱۲۰۰ نفر در اسرائیل، که بخش عمده آنها غیرنظامی بودند، جان باختند. حدود ۲۴۰ نفر نیز توسط حماس به گروگان و اسارت گرفته شدند.
حماس از سوی ایالات متحده و اتحادیه اروپا در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار دارد.
این حملات موجب شد که نیروهای نیابتی رژیم ایران در منطقه از جمله حزب‌الله لبنان، حوثی ها در یمن و شبه‌نظامیان شیعه در عراق به اهداف اسرائیلی و آمریکایی در منطقه حمله کنند.
اسرائیل پس از حمله حماس وضعیت جنگی اعلام کرد و با حملات سنگین هوایی و زمینی اقدام به تعقیب و مجازات عاملان این جنایت کرد. این کشور هدف عملیات خود را نابودی کامل ساختارهای نظامی حماس و به زیر کشیدن این گروه تروریستی از قدرت سیاسی در باریکه غزه اعلام نمود.
براساس گزارشات رسانه‌ای بیش از یک میلیون نفر از ساکنان شمال غزه به مناطق جنوبی گریخته‌اند. هم‌چنین رسانه‌ها شمار قربانیان غزه را ۲۳هزار و ۳۵۷نفر و شمار مجروحان را ۵۹هزار و ۴۱۰نفر گزارش کرده‌اند.
بحران غزه ـ اسرائیل سومین ماه خود را پشت سر گذاشت و هم‌چنان ادامه دارد و فعلاً چشم‌انداز روشنی برای خاتمه این بحران بطور واضح دیده نمی‌شود.
به خطر افتادن آزادی کشتیرانی در دریای سرخ
یکی از تبعات بحران غزه ـ اسرائیل به خطر افتادن حمل و نقل دریایی از مسیر دریای سرخ بوده است. حوثی ها با ادعادی «دفاع از حقوق مردم و ساکنان غزه» کشتی هایی را که در این مسیر در رفت و آمد هستند، با این توجیه که متعلق به اسراییل یا در اختیار اسراییل است، مورد حملات موشکی و پهپادی خود قرار دادند به‌نحوی‌که تجارت جهانی تحت ناامنی جدی قرار گرفت.
شایان یادآوری است که گذرگاه‌های آبی حیاتی از جمله کانال سوئز، تنگه باب‌المندب و تنگه هرمز در منطقه‌ای بین جنوب غربی آسیا و اروپا و آفریقا واقع شده‌اند.
رژیم ایران با اتکاء به بازوی نظامیش و بطور اخص نیروی دریایی سپاه پاسداران کرارا تهدید کرده است که تنگه هرمز را می‌بندد و بارها نیز به کشتیرانی آزاد در این منطقه حمله نموده و بحران ایجاد کرده است.
حوثی ها هم به‌عنوان شریک و نیروی نیابتی رژیم ایران در یمن، حتی قبل از بروز بحران کنونی، بارها به کشتی‌هایی که از باب‌المندب عبور می‌کردند، حمله کرده‌اند. هرکس که دستی در سیاست و روابط بین‌الملل داشته باشد می‌داند که ایران رژیمی مداخله‌گر و در آرزوی ایجاد امپراتوری اسلامی است و نیروهای نیابتی‌اش از جمله حوثی ها را در برآورده کردن همین ایده یا آرزو به کار گرفته است.
به یقین باید گفت که حوثی ها بدون رهنمود و اجازه رژیم ایران دست به هیچ اقدامی نمی‌زنند. (گرچه رژیم ایران مدعی است که آنچه اتفاق می‌افتد ربطی به او ندارد و حوثی ها بالاستقلال عمل می‌کنند. کما این‌که در مورد حماس نیز همین ادعا را مستمرا تکرار می‌کند چون از عواقب جنگ احتمالی فرار می‌کند. ضد و نقیض گویی‌های سخنگوی سپاه پاسداران و سایر مقامات و فرماندهان رژیم در رابطه با طوفان الاقصی از همین مقوله ناشی می‌شود).
انتخاب زمان مناسب برای عملیات علیه حوثی ها
پس از بحران آفرینی‌های مکرر، ایالات متحده امریکا به این نتیجه رسید که دیگر نمی‌تواند نسبت از تهدیدات و خطرات حوثی ها چشم‌پوشی کند. به همین دلیل ابتدا با رایزنی و اقدامات دیپلماتیک و دادن هشدارهای واضح و بعد تشکیل ائتلاف چندجانبه و اعزام نیروی نظامی با تجهیزات لازم به منطقه و پس از آن اقدام نظامی علیه حوثی ها را در دستور کار قرار داد.
بر اساس این اعلامیه، هدف‌ها شامل هسته‌های فرماندهی و کنترل، انبارهای مهمات، سیستم‌های پرتاب، تأسیسات تولید و سامانه‌های رادار دفاع هوایی بوده و در این حملات از بیش از یکصد قطعه «مهمات هدایت‌شونده دقیق» استفاده شده است.
در بیانیه‌ای که رئیس‌جمهور آمریکا در این رابطه منتشر کرد، چنین آمده است: «به دستور من نیروهای نظامی ایالات متحده آمریکا همراه با بریتانیا و با حمایت استرالیا، بحرین، کانادا و هلند حملات موفقیت‌آمیزی علیه چند قرارگاه حوثی‌ها در یمن انجام دادند که از آن برای به خطر انداختن آزادی کشتیرانی در یکی از حیاتی‌ترین آبراه‌های جهان استفاده می‌کردند.»
جو بایدن در بیانیه خود تأکید کرد که این عملیات در پاسخ مستقیم به حملات «بی‌سابقه حوثی‌ها علیه کشتی‌ها در آب‌های بین‌المللی در دریای سرخ و استفاده از موشک‌های بالیستیک ضد کشتی برای اولین بار در تاریخ» انجام شد.
مصوبه شورای امنیت
شورای امنیت سازمان ملل متحد شامگاه چهارشنبه ۱ژانویه قطعنامه پیشنهادی ژاپن و ایالات متحده برای پایان دادن به حملات شبه نظامیان حوثی به کشتی‌های تجاری در دریای سرخ را تصویب کرد.
در این قطعنامه از شبه نظامیان حوثی خواسته شده است که فورا به حملات خود در دریای سرخ پایان بدهند و کشتی تجاری «گالکسی لیدر» را، که تحت مدیریت ژاپن و مرتبط با یک تاجر اسرائیلی به همراه ۲۵خدمه از تاریخ ۲۹ آبان‌ماه توقیف و به گروگان گرفته‌اند را، آزاد کنند.
در بند اصلی قطعنامه مورد بحث تصریح شده است که اعضای شورای امنیت براساس قوانین بین‌المللی حق دارند از «کشتی‌های خود در برابر حملات دفاع کنند، که از جمله شامل حملاتی است که باعث تضعیف حقوق و آزادی کشتیرانی می‌شود».
لیندا توماس گرینفیلد، سفیر آمریکا در سازمان ملل در اجلاس شورای امنیت گفت: «تهدید علیه حق آزادی کشتیرانی در دریای سرخ یک چالش جهانی است لذا نیازمند یک پاسخ بین‌المللی می‌باشد».
در همین زمینه
حملات جدید آمریکا به حوثی های یمن از سرگرفته شد!
واکنش حوثی‌ها به مصوبه شورای امنیت
محمد عبدالسلام، سخنگوی حوثی‌ها، این قطعنامه را یک «بازی سیاسی» توصیف کرد و آمریکا را به نقض قوانین بین‌المللی متهم نمود!
در پیامی که در شبکه اجتماعی ایکس منتشر شده، وی افزود «هدف قرار دادن کشتی‌های اسرائیلی یا کشتی‌هایی که به سمت بنادر فلسطین اشغالی» در حرکت‌اند، در دریای سرخ ادامه خواهد داشت.
سنتکام اعلام کرد شامگاه سه‌شنبه، نیروهای دریایی ایالات متحده و بریتانیا «بزرگترین حمله» پهپادی و موشکی حوثی‌های مورد حمایت ایران را دفع کرده‌اند.
در بیانیه سنتکام آمده است که شورشیان حوثی در این حملات که علیه خطوط کشتیرانی بین‌المللی در جنوب دریای سرخ انجام شد، از پهپادهای ساخت ایران، موشک‌های کروز ضدکشتی و یک فروند موشک بالیستیک ضدکشتی استفاده کردند.
آنتونی بلینکن وزیر خارجه ایالات متحده روز چهارشنبه در بحرین گفت: « تداوم حملات حوثی‌های یمن به خطوط کشتیرانی تجاری عواقب خواهد داشت، ایران به حملات این گروه کمک می‌کند و برای این کشور روشن کرده‌ایم که باید حمایتش از آنها را متوقف کند».
سخن پایانی
می‌توان گفت مصوبه شورای امنیت ملل متحد امری ضروری بود ولی در مقایسه با تهدیدات بالفعل، گام کوچکی برداشته شده است. سایه شوم تهدیدات جدی هم‌چنان بقوت خود باقی است و باید به آن پاسخ لازم داده شود. ضربه وارده به حوثی، هم‌چنان که سخنگوی آن تهدید کرده است، ضربه‌ای نیست که این گروه خطرناک را قانع کند که حملاتش را متوقف کند.
تا وقتی که رژیم ایران در حاکمیت باشد مطلقاً از سیاست‌های مداخله‌گرانه و جنگ‌های نیابتی‌اش عقب‌نشینی نخواهد کرد و این همان نقطه‌ای است که باید نسبت به آن متمرکز شد. تعبیر مقاومت ایران با اتکاء به شناخت دقیق و عمیق از رژیم ولایت فقیه این است که «سر مار در تهران است»!
