مشابهتهای مقاومت در ایران و اوکراین
در بامداد روز پنجشنبه ۲۴ فوریه ۲۰۲۲ برابر با ۵ اسفند ۱۴۰۰ چرخش بنیادین در سیاست بینالمللی بلکه در نوع نگاه انسان مدرن به مقولاتی مثل مقاومت، سلاح، مقاومت مسلحانه، کرامت انسانی و ارزشهای بنیادین عصر روشنگری بوجود آمد.
این چرخش یک چرخش بسیار بنیادین است و ما وارد جهان نوینی شدیم.
ما باید ویژگیها، پارامترها و شاخصهای این عصر جدید را بهتر درک بکنیم.
واقعیت این است که اگر ما برگردیم و سلسلهای از دلایل و پارامترهایی که این جنگ را تقدیر کرد را بررسی کنیم این کمکی به ما نخواهد کرد.
به هرحال هوش و ذکاوت زیادی نیاز ندارد اگر ما بخواهیم در تقابل روسیه و منافع غرب وارد شویم و آنالیز بکنیم که چه عواملی جنگ را بوجود آورده است. در بهترین حالت ما زیر خرواری از تحلیلها و فاکتها خودمان را مدفون میکنیم و موضوع اصلی را فراموش میکنیم.
موضوع اصلی به باور من برجسته شدن «مقوله مقاومت» در این عصر و در این دوران است. ما هم به صفت پشتیبانان جنبش مقاومت ایران باید ببینیم که چه چیزی را میتوانیم از این جهان نوین که واردش شدیم استخراج کنیم که در نبردمان با ملایان ما را یاری بکند.
مقاومت و خیابانهایی پر از کوکتل مولوتف
آنچه که به اوکراین برمیگردد ما میبینیم که شهرهای زیبا دیگر وجود ندارند.
ماریوپل دیگر تبدیل به تلی از خاک شده و به خاطرهها سپرده شده. ولی در کنار این صحنههای دهشتناک و دلخراش، در میان آتش و دود و انفجارهای وحشتناک ما پیرزنها و پیرمردهایی را میبینیم که اسلحه بدوش به میدانها میشتابند.
ما زنان و مردانی را میبینیم که تا پاسی از شب گذشته کوکتل مولوتوف تهیه میکنند و سبد سبد خیابانها را مملو از کوکتل مولوتوفها کردند.
ما بچههایی را میبینیم که در خیابان در کنار پدر و مادرشان با آموزش تاکتیکها و سنتهای مبارزاتی مشغول هستند.
ما زنهایی را میبینیم که آزادانه از خانواده دل کندند و به سنگر مقاومت پیوستند.
ما فردی فلج را میبینیم که با یک پای آهنی اسلحه ژ۳ اش را درآغوش گرفته و ندای مبارزه تا پیروزی در این نبرد با استبداد را سر میدهد.
صحنههایی بسیار انگیزاننده درقلب اروپا رخ میدهد؛ دختران زیبای اوکراینی قرار بود مدلهای صنعت مد در اروپا بشوند. قرار بود که فرهنگ کالایی تمامی شرافت و کرامت انسانی را له کند. قرار بود در زیر بمباران تبلیغات شرکتهای چند ملیتی کرامت انسانی برای همیشه له بشود.
قرار بود که مقولات و واژههای عمیق عصر روشنگری مثل «کرامت انسان» و «ارج نهادن به مقاومت در مقابل ستم» برای همیشه دفن بشود.
ولی دیدیم که نه. نشد. مقاومت همچنان به عنوان «خون جاری دوران» در تمامی زندگی بشریت به عنوان یک اصل نهادین، به عنوان یک اصل وجود شناسانه و هستی شناسانه دوباره پا به عرصه وجود گذاشت.
درس اوکراین برای مقاومت ایران
لذا برای جنبش مقاومت ما درسهای بسیاری را به همراه داشت.
فاکتورهایی مثل رهبری، حالا ما میتوانیم در واقع در دنیای خودمان به تجزیه و تحلیل شخصیت رئیس جمهور اوکراین بپردازیم ولی کمکمان نمیکند. آنچه که مهم است حضور رهبری در صحنه است.
او حضور دارد و دارد این مقاومت را هدایت میکند. ما در اوکراین صحنههایی را می بینیم که برای ما تداعی کننده ارزش فداکاری، فدا، قربانی و گذشت است.
در اوکراین شاهد هستیم که نقاشان و هنرمندان نقاشیهای آوانگارد خودشان را به حراج گذاشتند که بتوانند هزینههای مقاومت را تامین کنند.
ما شاهد هستیم که یک مکانیک قایقبادی چگونه کشتی بانو آناستازیا را با تمام تجهیزاتش غرق کرد ما شاهد هستیم که یک تفنگدار دریایی چگونه با عملیات بسیار متهورانه خودش پل ارتباطی با جزیره کریمه را منفجر کرد و جان شیرین خودش را هدیه آزادی مردمش کرد.
هدیه این نبرد یعنی نبرد با استبداد کرد. ما شاهد هستیم که دختر جوان ۱۹ سالهای به اسم نیکا به عنوان تک تیرانداز چگونه دانه به دانه سربازان مهاجم را مورد هدف قرار داد و قهرمان ملی مردم اوکراین شد باید یک نقاش یا موزیسین یا رمان نویس جدید درعصر ما ظاهر بشود که بتواند این صحنه ها را ثبت بکند.
احیای ارزشها در جامعه اروپا
خوشا به حال ما که الان در عصر تکنیک این صحنهها ثبت میشود.
اینجوری نیست که دیگر تاریخ نویسی غیر دقیق صورت بگیرد.
الان واقعیت وجود دارد و میتوانیم شاهد این صحنهها باشیم.
از جنگ جهانی دوم به بعد، در دههی ۵۰ به ویژه دو نوع دید دو نوع نگرش و دو نوع فرهنگ زیر پوست جامعه اروپا در جریان بوده. از یک طرف فرهنگ مبارزاتی و فرهنگ عصر روشنگری و از طرف دیگر، فرهنگی که کارتلهای بینالمللی به تمام جامعه اروپا و جامعه غرب تزریق میکردند؛ فرهنگ مصرف، فرهنگ خودخواهی، فرهنگ تکبر. فرهنگ جامع اتمیزه شده بود.
جامعه را اتمیزه کردند. من در آلمان زندگی میکنم. میفهمم از چی دارم حرف میزنم. در واقع در طرف نگاه روشنگری، صف طولانی از نویسندگان، شعرا، رمان نویسان، جنبشهای مدنی، جنبشهای مردمی همیشه در جریان بود تا این فرهنگ عصر روشنگری را از هجوم فرهنگ کالایی نجات بدهد ولی موفق نشده بود.
به عنوان یک فرهنگ مغلوب همچنان در کنار فرهنگ غالب، یعنی در کنار فرهنگ مد و فرهنگ مصرف وجود داشت. در هیچ فلسفهای در هیج مکتب فلسفیای ما سراغ نداریم که به این سرعت یک تز خودش را اثبات بکند.
اما فرهنگ عصر روشنگری و فرهنگ مقاومت در کمتر از ۹۰روز خود را در صحنه اوکراین اثبات کرد.
بنابر این، هنوز فرهنگ کرامت انسانی هست. هنوز مقولات و ارزشهایی و دستگاه ارزشی چون مقاومت در مقابل بی عدالتی، مقاومت در مقابل ظلم و ستم مقاومت به عنوان یک فرهنگ نهادینه شده در قاره اروپا وجود دارد و برای دیگران درسهای فراوانی را به ارمغان آورده است… ادامه دارد








