گزارش مستند آسوشیتدپرس از کودتای ۲۸مرداد
آسوشیتدپرس ۲۵مرداد ۱۴۰۲، گزارش مستندی از وقایع مربوط به کودتای۲۸مرداد علیه حکومت ملی دکتر مصدق منتشر کرد.
در بخشهایی از این گزارش به تاریخ ۲۸مرداد ۱۳۳۲ و به نقل از گزارشگر آسوشیتدپرس آمده است: گزارشات آسوشیتدپرس به‌خاطر سانسور عوامل کودتا و با تأخیر چند ساعته مخابره شد. آن‌ها پس از انجام کودتا و سرنگونی دولت اجازه دادند خبرها منتشر شوند.
پالایشگاه آبادان بزرگ‌ترین پالایشگاه جهان و منبع کلیدی برای انگلستان
این کودتا که توسط ترکیبی از نیروهای نظامی و امنیتی انجام شد، پس از ملی کردن نفت توسط دکتر محمد مصدق، نخست وزیر وقت، صورت گرفت. در آن زمان، پالایشگاه آبادان بزرگ‌ترین پالایشگاه جهان و منبع کلیدی برای انگلستان بود که به‌خاطر دسترسی مجدد به آن، از کودتا حمایت کرد. آمریکا نیز با میلیون‌ها دلار رشوه، اسلحه و سایر امتیازات آن را به پیش برد. کرمیت روزولت Kermit Rosevelt، طرح کودتا توسط سیا را از ایران هدایت می‌کرد.
آسوشیتدپرس در ادامه می‌نویسد: سپس خبرهای منتشر شده توسط رادیو تهران که در لندن دریافت شده، حکایت از آن دارد که عوامل شاه مصدق را سرنگون کرده و اوباش حداقل هشت ساختمان را در مرکز شهر سوزاندند.
گزارشات می‌گویند این نابسامانی‌ها ناشی از تلاش نیروهای پلیس برای جلوگیری از ادامه تظاهرات خشمگینانه حامیان ملی‌گرای مصدق علیه شاه بوده است… شاه و ملکه اش که به رم گریخته اند، در هتل خود مشغول خوردن ناهار بودند که گزارش سرنگونی را شنیدند. سپس شاه گفت اطلاعات بیشتری در مورد تأیید کودتا میخواهد تا به‌سرعت به ایران بازگردد.
گزارشگر درباره حمایت مردمی از مصدق و عمل‌کرد کاشانی گفته است: مصدق ملی‌گرا هنوز در بازارها و محله‌های فقیر نشین شهرهای شلوغ ایران از حمایت عظیمی برخوردار است.
کاشانی مانند یک مهره متحرک و لغزنده است…چند ماه قبل، در بهمن ماه ۱۳۳۱، زمانی که دعوای مصدق با شاه بر سر حکومت ارتش به اوج رسید، کاشانی در کنار شاه قرار گرفت. پایان گزارش آسوشیتدپرس.
حقایقی دیگر در مورد کودتای استعماری علیه دکتر مصدق
سرانجام مثلث شاه و شيخ و استعمار كه منافع خود را در خطر جدي مي‌ديدند، مشتركاً ضربة نهايي را در ۲۸مرداد ۱۳۳۲ وارد كردند.
از صبح ۲۸مرداد اوباشي كه توسط طراحان كودتا بسيج شده بودند، با چوب و چماق و تپانچه به خيابان‌ها ريختند و حوالي ظهر نظاميان كودتاچي ساختمان راديو در ميدان ارك را به تصرف خود درآوردند.
در ساعت ۳.۵ بعد از ظهر اطلاعيه زاهدي كه سقوط دولت دكتر مصدق و انتصاب خود به نخست وزيري را اعلام ميكرد از راديو پخش شد. هم‌زمان كودتاچيان با تانك و زرهپوش اقامتگاه دكتر مصدق را محاصره كرده و با رگبار مسلسل و شليك گلوله‌هاي تانك مورد حمله قرار دادند. مصدق بر اثر اصرار و فشار يارانش و در حالي كه چندين تير به در و ديوارهاي اطاق اقامت او خورده بود توسط آنان از اقامتگاه خارج و روز بعد دستگير شد.
شاه كه چند روز قبل به‌خارج گريخته بود، به ايران بازگشت و بدين ترتيب ديكتاتوري سلطنتي براي ۲۵سال ديگر بر ايران حاكم شد.
پس از كودتا، آخوند كاشاني به‌لافاصله طي اطلاعيه‌اي پشتيباني خود را از دولت نظامي سرلشكر زاهدي اعلام كرد.
در همین زمینه
اگر کودتای ۲۸مرداد علیه مصدق اتفاق نمی‌افتاد چه می‌شد؟
اعتراف شعبان بی‌مخ به دست داشتن کاشانی در کودتا
سال‌ها بعد، شعبان جعفري معروف به شعبان بي‌مخ، يكي از عوامل بسيج كنندة اوباش براي اجراي كودتا، بر نقش مؤثر ارتجاع به ويژه آخوند كاشاني، در آن كودتاي ضدايراني اعتراف کرد.
شعبان جعفری در این مصاحبه گفت:
«۴۷سال پيش كودتا شد سوار تانك بودم آقاي جعفري سوار تانك بود، هفت تير دسش بود، اينو مي‌زد اونو مي‌زد، اٍ مگه من جان وين بودم اونو بزنم اونو بزنم.
من اصلا طرفدار كاشاني بودم، طرفدار كاشاني بودم، تا حتي كاشاني تو خونش صبحي ديدمش. گفت برين اعليحضرت داره از مملكت مي ره بيرون، برين نذارين بره بيرون… نه خب ما مي‌دونستيم كه مصدق مي‌خواد شاه رو از مملكت بيرون كنه ما خب دوست داشتيم شاه رو اومديم بريم نذاريم بره…
۲۸مرداد كه زاهدي از اون بي سيم كه رفته بودن بي سيم و گرفته بودن ميان شهرباني ميفرستن عقب من توي زندان و منو مي برن بيرون … گفت برو تو آزادي برو. مادرت را ببين ..گفتم نه تا شاه اعليحضرت بر نگرده من با مادرم (چند كلمه نا مفهوم) نه تا شاه به مملكتمون برگرده، بعد ما همونجا با همون رفقا و اينا سوار شديم و يه ماشين كاديلاك بود. مال يكي از رفقامون سوار شديم كه به‌اصطلاح مأموريت‌مون اين بود كه مردمو آروم كنيم برن سر خونه زندگي‌هاشون بگن تموم شد ديگه شاه برگشت و اين حرفا كه ما افتاديم تو اين خيابونا و با ماشين شعار دادن و و عكس شاه رو ورداشتن و… ».
