بلوچستان؛ هیزم آماده یا آتشفشان فوران کرده: تداوم خیزش مردم بلوچستان، حکومت خامنه‌ای را به تنگنا انداخته است. بحرانی با این عظمت مسلماً تاثیراتش را بر پیکره حاکمیت خواهد گذاشت. روزنامه‌ها و سایت‌های حکومتی تلاش کردند هر یک به ابعادی از این بحران بپردازند.
روزنامه اعتماد در شماره روز یکشنبه ۱۰اسفند در مورد تحولات بلوچستان چنین اعتراف می‌کند: «رخداد اخیر مرز شمسر سراوان در سیستان و بلوچستان که منجر به کشته و زخمی شدن چندین سوختبر بلوچ شد. طی هفته گذشته منطقه را به صحنه اعتراضات و حوادث رادیکال کم نظیری لااقل در چند دهه گذشته مبدل کرد. یکبار دیگر نشان داد این استان همواره آبستن حوادث و رخدادهای پیش‌بینی نشده غیرقابل جبرانی است».
تهدید امنیت محلی و ملی!
این روزنامه سپس هراس خود از قیام را چنین بر می‌شمارد: «تا جایی که ممکن است پیامدهای فراوان ناشی از نارضایتی‌های کنونی نه تنها جامعه را بلکه امنیت محلی و ملی را با چالش‌های متعددی مواجه کند».
نویسنده سطور اعتماد که به نظر می‌رسد خود از بلوچ‌های ذوب شده در ولایت و پشت کرده به منافع مردم خود است. علت این خیزش را چنین شرح می‌دهد: «قبل از هر چیز آنچه بیش از پیش دامنه این نارآرامی‌های مردمی را در سراسر بلوچستان گسترده کرد. وسیع و رادیکال و همچنین بنزینی شد بر جرقه آتش. اعتراضات اولیه برخاسته از خط مرزی و هدایت داده شد به بسیاری از شهرهای غیرمرزی. ابتدا سکوت دیرهنگام و شفاف نکردن موضوع برای افکار عمومی بود. سپس اظهارات غیرکارشناسانه و آماتورگونه‌ای که ۲۵ساعت پس از رخداد یاد شده به افکار عمومی تحویل داده شد».
رادیکالیزم خیزش مردم بلوچ
اعتماد با اعتراف به گستردگی و سرعت فراگیری خیزش مردم بلوچ نوشت. «مواضع انفعالی و اتخاذ نکردن مواضع اقناعی به مردم و افکار عمومی در مواجهه با واقعه رخ داده شده سبب شد. تا اسب سرکش ناآرامی‌ها سوا از شبکه‌های اجتماعی از شهری به شهر دیگر نیز شتابان پیش برود و آسیب‌ها و مخاطرات فراوانی را در جامعه برجای بگذارد.»
این روزنامه با اعتراف به تبعیض و بی‌عدالتی تحمیل‌شده توسط حکومت بر مردم بلوچ می‌نویسد: «برای ریشه‌یابی و بررسی علت و معلول این رخداد نسبتاً فراگیر در بلوچستان که نخستین بار است اینگونه رادیکال در سطح منطقه رخ نمایانده است. باید مستقیم و یک‌راست سراغ سیاست‌های کلیشه‌ای و غیراصولی در پیش گرفته در طول دولت‌های مختلف رفت. به آسیب‌شناسی رهبردهای متمادی اقتصادی، سیاسی و اجتماعی پرداخت. تا شاید اینگونه به چرایی این اعتراضات رادیکال پاسخ داده شود. که قبل از هر چیز ریشه در اقتصاد و معیشت مردم دارد».
بیشتر بخوانید
خامنه‌ای در بلوچستان؛ راهگشای پیروزی مردم ایران
قیام بلوچستان، با الگوی قیام آبان…! تفسیر سیاسی هفته
بی‌عملی حکومت در مواجهه با فقر مردم
روزنامه اعتماد با اشاره به فقر مردم بلوچ در مناطق مرزی و بی‌عملی حکومت برای این مردم نوشت: «بیش از نیمی از ۲۴ شهرستان فعلی استان با کشورهای پاکستان و افغانستان مرز مشترک دارند. اما برغم این آلترناتیو متأسفانه در طول دولت‌ها این استان از توسعه مرزیِ، روابط تجاری و اقتصادی این دو همسایه که اشتراکات زبانی، فرهنگی و اجتماعی فراوانی با ما دارند. برای بهبود وضعیت معیشتی و فرصت مهم سرمایه‌گذاری و رونق اقتصادی و تولید و اشتغال کمتر بهره جسته و در دستور کار و برنامه قرار داده است».
آتشفشانی خاموشی‌ناپذیر
نویسنده اعتماد درپایان چنین نتیجه‌گیری کرد. به دلیل همان فقر و بی‌عدالتی و نیز حوادث اخیر، سیستان و بلوچستان آبستن آتشی تازه است. «نباید از نظر دور داشت که سیستان و بلوچستان به علت محرومیت بالا و پائین بودن اکثریت مطلق شاخص‌های توسعه‌ای از جمله راه، آب، آموزش و اشتغال و نیز نارضایتی حاصل از رخداد اخیر، اکنون بیش از پیش هیزمی آماده شده و آبستن آتشی تازه که فقط با اعتمادسازی از طریق توسعه فضای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی و زدودن نگاه صرف امنیتی می‌تواند آبی سرد باشد بر آتش خشم و نارضایتی».
آنچه را که روزنامه اعتماد آن را به هیزم آماده تشبیه کرده است. همان چیزی است که در علم جامعه‌شناسی به آن شرایط عینی گفته می‌شود. اما حوادث روزهای اخیر سیستان و بلوچستان و عقب‌نشینی سپاه پاسداران در مقابل خشم مردم، نشان داد. که شرایط عمومی در ایران و وضعیت به طورخاص در بلوچستان از این مرحله فراتر رفته است.
در حقیقت باید گفت خیزش بلوچستان نمود یک آتشفشان فوران کرده است که خاموشی ندارد. این آتشفشان بی‌شک به یک آتشفشان عمومی در سراسر ایران تبدیل خواهد شد.
بلوچستان؛ هیزم آماده یا آتشفشان فوران کرده/
