فرار مغزها از ایران هرسال شتاب می‌گیرد
به نظر می‌رسد مهاجرت افراد تحصیل کرده و متخصص ایران به کشورهای دیگر که به آن فرار مغزها گفته می‌شود، هر چه زمان می‌گذرد شدت بیشتری پیدا می‌کند.
بر اساس مطالعات انجام شده در سال ۲۰۱۹، ایران با مهاجرت نزدیک به ۱۸۰۰۰۰ متخصص تحصیلکرده در رتبه دوم فرار مغزها در جهان قرار داشت.
البته در سالیان اخیر با بدتر شدن همه ابعاد زندگی در ایران و با کنترل کامل سه قوه توسط نزدیکترین و قابل اعتمادترین افراد خامنه ای (رئیسی، اژه ای و قالیباف) و افزایش نارضایتی عمومی، این آمار بدون شک افزایش یافته است.
فرار مغزها از هر کشوری به طور کلی به سه دلیل اتفاق می‌افتد: اقتصادی، اجتماعی یا سیاسی.
بحران جاری فرار مغزها در ایران را می‌توان به اثرات ترکیبی عوامل متعددی از جمله دهه‌ها حکومت ضعیف، سرکوب گسترده و مداوم سیاسی و اجتماعی، نقض شدید حقوق بشر، چشم‌انداز تیره اقتصادی، فساد، و عوامل اجتماعی و جمعیتی نسبت داد.
در حال حاضر به نظر می‌رسد همه این پارامترها دست به دست هم داده و راهی جز خروج از کشور برای بسیاری باقی نگذاشته است.
این عوامل باعث نارضایتی بیشتر مردم ایران شده است به طوری که طبق تحقیقات انجام شده یک سوم مردم ایران تمایل به مهاجرت به خارج از کشور دارند.
از یک سو این نارضایتی را می‌توان در آمار و ارقام اقتصادی مشاهده کرد که مثلاً ۸۰ درصد مردم زیر خط فقر زندگی می‌کنند. طبقه متوسط تقریباً از بین رفته است و اقلام غذایی ضروری مانند گوشت و میوه برای میلیون‌ها نفر از سفره آنها حذف شده است. اخبار اعتصاب کارگران و کارمندانی که چندین ماه حقوق نگرفته‌اند و تقریباً هر روز در رسانه‌ها دیده می‌شود به امری عادی تبدیل شده است.
نرخ بیکاری جوانان به یک سوم جمعیت آنها رسیده است و اکنون تعداد زیادی فارغ التحصیل دانشگاهی در مشاغلی مانند کولبری، رانندگی تاکسی و شغلهایی که نیاز به تحصیلات عالی ندارند مشغول به کار هستند.
وضعیت به حدی بد است که نزدیک به یک سوم جمعیت کلان شهرها که دیگر توان پرداخت اجاره بهای سنگین داخل شهرها را ندارند و به حاشیه شهرها رانده شده و در شرایط بسیار بدی در آلونک هایی زندگی می‌کنند که فاقد حداقل استانداردهای زندگی مانند آب آشامیدنی، برق، گاز و غیره هستند.
نظرسنجی و آمار در مورد فرار مغزها
بر اساس تحقیقات خبرگزاری تسنیم، (رسانه نزدیک به سپاه پاسداران) با عنوان «رصدخانه هجرت ایران» که از نظر سنجی حدود ۳۰۰۰ نفر تهیه شده است، ۴۰ تا ۵۳ درصد از شهروندان شامل دانشجویان و فارغ التحصیلان، اساتید، پژوهشگران، پزشکان، پرستاران و فعالان کسب و کار نوپا تمایل خود را برای مهاجرت از ایران اعلام کردند.
اساتید و محققان با ۵۳ درصد در راس کسانی بودند که تمایل زیادی به مهاجرت از ایران داشته‌اند.
رتبه بعدی با ۴۵ درصد به پزشکان و پرستاران اختصاص دارد.
۷۳ درصد از پزشکان و پرستاران و ۵۹ درصد از دانشجویان و فارغ التحصیلان شرکت کننده در این نظرسنجی نقش تغییرات اقتصادی و افزایش شدید تورم را در تمایل خود به مهاجرت بسیار زیاد دانستند.
به گزارش تسنیم، در گروه دانشجویان و فارغ التحصیلان، پنج عامل اصلی میل به مهاجرت به ترتیب اهمیت به شرح زیر است: «بی ثباتی اقتصادی کشور، نحوه حکومت ، ناامیدی از آینده، امید به زندگی بهتر در خارج از کشور و وضعیت آزادی های اجتماعی و فرهنگی».
دولت ابراهیم رئیسی مجموعه ای از وعده های محقق نشده
دولت ابراهیم رئیسی که با وعده‌هایی چون ایجاد یک میلیون شغل و ساخت یک میلیون واحد مسکونی در سال روی کار آمد، نه تنها به این وعده‌ها عمل نکرده بلکه باعث افزایش بی‌سابقه قیمت کالاهای اساسی ، اجاره بها، رکود اقتصادی و سقوط تاریخی ارزش پول شده است.
نگرانی های بیشتر کارشناسان در مورد فرار مغزها
مهاجرت پزشکان و پرستاران ایرانی در سال‌های اخیر به سطح بی‌سابقه‌ای رسیده است بطوریکه نهادها و مسئولان امور هم دیگر آن را پنهان نمی‌کنند.
فقط در سال گذشته بیش از ۳۰۰۰ پزشک ایران را ترک کردند. این موضوع باعث شده تا نزدیک به ۷۰۰ ظرفیت تخصصی پزشکی حتی در رشته هایی مانند قلب و اورولوژی خالی بماند و ایران در حوزه پزشکان متخصص با وضعیت سخت مواجه شود.
ابعاد گسترده مهاجرت پزشکان از ایران به حدی است که حسینعلی شهریاری، رئیس کمیسیون پزشکی و بهداشت مجلس در آبان ماه گذشته در نامه‌ای خطاب به خامنه ای نوشت: وقوع یک پدیده در چند سال اخیر نظام سلامت کشور را به شدت تهدید کرده است و آن تهدید، روند کاهشی تعداد کادر پزشکی متخصص در ساختار سلامت کشور است.
راه حل: تنها یک راه حل وجود دارد
با توجه به مطالب فوق طبیعی است که اکثر افراد تحصیلکرده که سالها برای داشتن زندگی بهتر زحمت کشیده‌اند و درس خوانده‌اند و تجربه کسب کرده‌اند وقتی چنین شرایطی را می‌بینند تمایل به فرار از این زندان هولناک ساخته شده توسط آخوندها را دارند. اما از آنجایی که امکان مهاجرت برای همه این افراد وجود ندارد و همه افراد هم تمایلی به ترک ایران ندارند، در نتیجه بسیاری به دنبال تغییر شرایط هستند.
بیشترین انگیزه این مهاجرت‌ها به این خاطر است که مردم نمی‌توانند استبداد آخوندها را که محدودیت‌های غیر قابل تحمل سیاسی و اجتماعی برای مردم ایجاد می‌کنند را تحمل کنند.
حقیقت تاسف بار این است که تا زمانی که آخوندها در قدرت هستند، شاهد خروج تعداد فزاینده‌ای از دانشجویان و متخصصان از ایران خواهیم بود.
اما به گفته سیاستمداران و جامعه شناسان، این وضعیت نمی‌تواند برای مدت طولانی ادامه یابد.
این امر با سخنان برخی از مقامات ایران هم همخوانی دارد که می‌گویند جامعه ایران مانند بمبی است که به سرعت به مرحله انفجار نزدیک می‌شود یا به قول احمدی نژاد، سیل در راه است که بزودی همه را خواهد برد.
ح. بیضایی
