رسانه اسپکتیتور در تاریخ ۲۴فروردین ماه ۱۴۰۴مطلبی را در این رسانه تحت عنوان آیا ترامپ می تواند به توافق هسته‌ای با ایران دست یابد را درج کرده است.
روز شنبه۳۰فروردین، دیپلمات‌های ایرانی و آمریکایی در رم ایتالیا به‌دیدار هم می روند.
در گذشته، گفت‌وگوها در مکان‌هایی مانند وین بود و به مطبوعات بین‌المللی اجازه داده می‌شد تا خروج و ورود هیئت‌های ایرانی و آمریکایی به هتل‌های مختلف را تماشا کنند. اما در مذاکرات عمان که شنبه گذشته در مسقط برگزار شد، بحث ها به دور از چشمان کنجکاو و خبرنگاران در داخل کاخ‌های مسقط پنهانی انجام شد.
معامله با تهدید و جمع آوری اهرم‌های فشار
در یک طرف مذاکرات جاری، عباس عراقچی وزیر امور خارجه رژیم است. از سوی دیگر استیو ویتکاف دوست دیرینه پرزیدنت ترامپ و سرمایه گذار املاک در نیویورک است که تازه وارد پرونده هسته‌ای ایران شده است.
عراقچی در چندین دوره ریاست جمهوری در مذاکرات هسته‌ای با آمریکا شرکت کرده است. او به تعامل با بازیگران چرخشی از چهره‌های آشنا در دولت ایالات متحده یعنی مقاماتی که در دوران اوباما و بایدن در رتبه‌های بالاتری قرار گرفتند عادت کرده است.
ویتکاف از قماش دیگری است. مانند پرزیدنت ترامپ او از دنیای تجارت می‌آید، او با جمع آوری اهرم‌های فشار و تهدیدها معامله می کند. همان‌طور که در پروفایل او آمده است او شخصاً در حالی که اسلحه حمل می‌کرد از مستاجرانش در برانکس اجاره می‌گرفت.
استفاده خلاقانه از دیپلوماسی با زور علیه رژیم ایران مفید است
استفاده خلاقانه او از دیپلماسی با زور می‌تواند علیه رژیم ایران مفید واقع شود. این پویایی در دورهای قبلی مذاکرات با ایرانی‌ها وجود نداشت. ایرانی‌ها عمداً مذاکرات را به تعویق میانداختند تا خواسته‌های ایالات متحده را کاهش دهند و از عواقب این کار بیم نداشتند.
در مقابل، پرزیدنت ترامپ یک ضرب‌الاجل دو ماهه برای مذاکرات تعیین کرده است. در صورت استفاده ماهرانه، این کار می‌تواند منافع ایالات متحده را ارتقا دهد. دیپلمات‌های خامنه‌ای سابقه طولانی در حرف زدن و انجام دادن مقدار کافی کار برای به‌دست آوردن یک دیدار دیگر دارند اما این برای رسیدن به یک توافق پایدار کافی نیست.
رسانه‌های ایرانی گزارش دادند که ویتکاف در پایان مذاکرات روز شنبه در عمان گفت‌وگوی کوتاه و مستقیمی با عراقچی داشته است. اما این یک ژست رویه‌ای بود نه یک امتیاز اساسی.
دکترین ترامپ ، رژیم ایران باید هسته‌ای خود را از بین ببرد
از نظر ماهوی، بین خواسته‌های آمریکا و ایران ناهماهنگی وجود دارد. دکترین فعلی ترامپ در مورد ایران بر این است که به ایران یک انتخاب بدهد: برنامه هسته‌ای خود را از بین ببرد یا آمریکا و یا اسرائیل آن را برای تهران بر خواهند چید.
ویتکاف در مصاحبه‌های اخیر خود به انعطاف‌پذیری در زمینه سازش اشاره کرده است، اما تلفیق نظرات او و دیگر مقامات ترامپ نشان می‌دهد که دولت ترامپ به‌دنبال توافقی قوی‌تر از برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) ۲۰۱۵است که پرزیدنت اوباما به‌دست آورد. پرزیدنت ترامپ در دوره اول ریاست جمهوری خود برجام را «بدترین توافق تاریخ» خواند.
تهران علاقه‌ای به برچیدن برنامه هسته‌ای خود ندارد
تهران علاقه‌ای به برچیدن برنامه هسته‌ای خود ندارد. می‌خواهد دولت ترامپ را با تغییرات جزئی به توافقی بر اساس برجام بکشاند. علاوه بر این، ایران علاقه‌مند به یک توافق موقت است که شامل محدودیت‌های موقت در برنامه هسته‌ای خود در ازای کاهش تحریم‌ها باشد.
پرزیدنت بایدن از این نوع توافق در یک تفاهم دیپلماتیک غیررسمی با رژیم ایران در سال ۲۰۲۳برای محدود کردن غنی‌سازی هسته‌ای این کشور حمایت کرد. توافقی که بعداً از هم پاشید.
در همین زمینه
آیا ترامپ مدل لیبی را بر خامنه‌ای تحمیل خواهد کرد؟
راهبرد حکومت ولایت فقیه بر پایه خریدن زمان و بقا
یک ترتیبات موقت می‌تواند به‌سرعت به‌وضعیتی دائمی تبدیل شود اگر ایالات متحده محتاط نباشد و اهرم فشار خود را از دست بدهد. اگر ایران مانع از اعمال تحریم‌ها شود و شرایط ایده‌آل برای حمله به برنامه هسته‌ای رو به‌وخامت ایران از دست برود، ایالات متحده دیگر تهدید نظامی معتبری برای این برنامه نخواهد بود. راهبرد ایران تماماً بر پایه خریدن زمان و بقا استوار است.
تهران هم‌چنین در حال ارائه استدلال‌هایی است که برای جلب نظر غرایز تجاری رئیس جمهور ترامپ طراحی شده است و فرصت‌های سرمایه‌گذاری را برای شرکت‌های آمریکایی در ایران فراهم می‌کند. با توجه به این که شهروندان آمریکایی که پس از امضای برجام در سال ۲۰۱۵به ایران سفر کردند به گروگان گرفته شدند، جدی گرفتن این استدلال‌ها دشوار است. سرمایه گذاری تجاری تا زمانی که رژیم کنونی در قدرت است خیالی است.
منابع ایرانی نیز با رسانه‌های غربی صحبت می‌کنند و خود را تنش زدای منطقه معرفی می‌کنند. حزب‌الله قول داده است که با دولت لبنان در مورد خلع سلاح صحبت کند، شبه نظامیان عراقی نیز همین تعهد را می‌دهند و گزارش شده است که ایران حمایت خود از حوثی‌ها را کاهش می‌دهد. اما این‌ها ابزار تاکتیکی و صوری هستند، مواردی که نباید با هیچ تغییری در استراتژی کلان ایران برای بیرون راندن ایالات متحده از خاورمیانه و ریشه کن کردن دولت اسرائیل ترکیب شود. این اهداف قابل مذاکره نیستند. برای ایالات متحده مهم است که از این توطئه‌های ایران بگذرد.
ایالات متحده تسلیم باج‌خواهی، فرسایش یا تهدید نخواهد شد
حقیقت ناخوشایند این است که مخالفت رژیم ایران با آمریکا و اسرائیل ایدئولوژیک است و مبتنی بر ارتباطات نادرست یا تصورات غلط نیست. این همان دلیلی است که باعث شده دیپلماسی میان ایالات متحده و ایران طی چهاردهه گذشته شکست بخورد. رژیم ایران فرآیندهای دیپلماتیک را به ابزاری برای فرسوده کردن قدرت‌های بزرگ‌تری مانند ایالات متحده و خنثی کردن کارزارهای فشار تبدیل کرده است. اکنون دولت ترامپ فرصتی دارد تا به ایرانی‌ها نشان دهد که ایالات متحده تسلیم باج‌خواهی، فرسایش یا تهدید نخواهد شد.
