این روزها مردم برای تماشا به بازار می روند نه خرید!
فرارسیدن نوروز به طور سنتی همواره با موجی از شور، شادی، در میان خانواده ها، امید، رفاه، بخشش و… در بین پیر و جوان، فارغ از سن، جنسیت، پیشینه مذهبی و قومی همراه است. این مفاهیم به راستی که جوهر و روح نوروز بوده، هست و خواهد بود.
افزایش غیرقابل تصور قیمت اقلام غذایی در آستانه نوروز
اما از آغاز حکومت ولایت فقیه در ۴۳ سال پیش، سنت ها و نمادهای نوروزی مورد هجوم آخوندها قرار گرفته اند. فساد گسترده در حاکمیت خامنه ای، سوء مدیریت فاجعه بار در همه ابعاد اقتصادی، اختلاس‌ها، رانتهای خویشاوندی ، مرگ و میرهای ناشی از بیماری کرونا، بی عدالتی و نابرابری… چنان مشکلات اقتصادی و روحی برای مردم به وجود آورده که حتی ساده ترین جشن ها و اشکال عید نوروز هم به نظر یک ایده دور از ذهن میرسند.
هفته‌های پایانی سال معمولا به‌طور سنتی زمانی است که قیمت‌ها بخاطر تقاضای بیشتر جهش می‌کنند. امسال هم از این قاعده مستثنی نبوده که هیچ بلکه بسیار بیشتر از سال‌های قبل بالا رفته‌اند ، به‌ویژه با توجه به اینکه تورم عمومی در سال گذشته حدود ۵۰ درصد بود این وضعیت را بدتر کرده است. قیمت مواد غذایی با سرعت بیشتری در حال افزایش است، به طوری که ارقام دولتی تورم بالای ۶۰ درصد را در سطح خرده فروشی در سال گذشته را نشان می‌دهد. شکر و انواع برنج معمولاً اقلامی هستند که بیشترین افزایش قیمت را در نزدیک به عید نوروز دارند و به دنبال آن انواع مختلف گوشت، مرغ و تخم مرغ و روغن…..
در ماه‌های اخیر قیمت برنج که اصلی‌ترین غذای مردم ایران است با نوسانات زیادی روبه‌رو بوده و به حدود ۱۰۰۰۰۰ تومان برای هر کیلو رسیده که این میزان برای یک وعده غذای یک خانواده پنج تا هشت نفری است. بسیاری از خانواده ها قبلا دو بار در روز یعنی برای نهار و شام برنج می خوردند. اما اکنون با درآمدی ماهانه ای که بعضا کمتر از نصف خط فقر است حتی توان خوردن یک وعده برنج در هفته را نیز ندارند.
[نوروز، سنت امید و بهروزی برای مردم ایران]
خارج از دسترس بودن ماهی سفید، غذای سنتی نوروز
چند روز مانده به عید نوروز، قیمت ماهی نیز سر به فلک کشیده است. بر اساس گزارش های متعدد، قیمت ماهی سفید در بازار به کیلویی ۴۰۰ هزار تومان رسیده است. ماهی قزل آلا که یکی از ارزان ترین انواع ماهی های موجود در بازار است نیز در مراکز عمده فروشی با قیمت ۷۰ هزار تومان عرضه می شود. این قیمت ها در بازار روز و در خرده فروشی های سنتی بالاتر است.
ارسلان قاسمی مدیرعامل اتحادیه پرورش دهندگان آبزیان در خصوص افزایش قیمت ماهی گفت: قیمت ماهی در برخی گونه ها نسبت به سال گذشته ۱۰۰ درصد افزایش داشته است که ۵۰ تا ۶۰ درصد آن مربوط به هزینه های تولید است. بقیه به خاطر واسطه ها و دلالهاست. وی توضیح می دهد: اختلاف قیمت ماهی از محل تولید تا بازار دو برابر شده است در حالی که طبق قانون سود مجاز باید ۱۵ درصد باشد.
به گفته مدیرعامل اتحادیه پرورش آبزیان، قیمت تمام شده ماهی در بازار به دلیل افزایش۳۰ درصدی نهاده‌ها و هزینه‌های خوراک و حقوق افزایش یافته است، اما ۴۰ تا ۴۵ درصد قیمت‌های فعلی بازار به دلیل مشکلات سیستم توزیع است.
ماهی به غذای لوکس تبدیل شد!
فخرالدین احمدی، رئیس پرورش اتحادیه فروشندگان طیور و ماهی می گوید: «بازارهایی مانند شیرینی و ماهی به دلیل افزایش قیمت اکنون راکد هستند. اگر مردم شیرینی نخورند اهمیتی نمی‌دهند، اما ماده امگا ۳ برای بدن ضروری است. فخرالدین احمدی افزود: به گفته پزشکان هر فرد باید هفته ای سه وعده ماهی مصرف کند در حالی که مردم به دلیل گرانی توان خرید آن را ندارند. از این رو ماهی از سفره عید حذف شده است. وی اضافه کرد که ماهی اکنون به یک غذای لوکس تبدیل شده است و فقط اقشار خاصی از جامعه می توانند آن را بخرند. با این قیمت‌ها، بسیاری نمی‌توانند یک ماده پروتئینی را بخرند. فخرالدین احمدی همچنین با اشاره به صادرات ماهی به دلیل کاهش تقاضای داخلی، گفت: اکنون فصل بار دهی ماهیان پرورشی است، اگرچه قزل آلا ارزان ترین ماهی در بین نژادهای مختلف ماهی است، اما تقاضایی برای آن هم وجود ندارد..”
اقلام غذایی عامل اصلی تورم در ایران در سال های اخیر بوده است. در هفته‌های اخیر موج تورم با نزدیک شدن به عید نوروز شتاب بیشتری گرفته و سفره‌های غذایی مردم خالی‌تر شده است.
بر اساس اعلام مرکز آمار ایران، در سال جاری بیشترین رشد قیمت یا نرخ تورم نقطه‌ای در این ماه مربوط به هندوانه با ۱۱۸ درصد، رب گوجه‌فرنگی با ۹۷ درصد، برنج ایرانی با ۹۵.۳ درصد و گوجه‌فرنگی تازه ۸۰.۲ درصد و سس مایونز با ۷۲.۳ درصد بود. قابل ذکر است که قیمت نفت درجهان در این ماه اندکی پایین آمد. با این وجود با توجه به مشکلات ناشی از واردات دانه های روغنی از روسیه و اوکراین به دلیل جنگ در بین این دو کشور، پیش بینی می‌شود به زودی قیمت روغن در ایران افزایش چشمگیری داشته باشد.
روزنامه آفتاب یزد در این خصوص خاطرنشان می کند: «گرانی های لحظه ای و افزایش روزانه قیمت ها نفس مردم را بند آورده است و مسئولان به جای اقدام عملی که نتیجه مثبتی برای مردم داشته باشد، تنها به گفتار درمانی می پردازند.”
وضعیت اسفناک اقتصادی، رشد روزانه قیمت ها، ناتوانی دولت و تیم اقتصادی آن در کنترل بازار و تورمی که اقتصاد و معیشت مردم را به گروگان گرفته ، باعث شده که وضعیت معیشتی مردم هر روز بدتر و غیر قابل تحمل تر می شود.
به گفته همه ناظران آگاه این وضعیت نمی تواند ادامه پیدا کند و موج نارضایتی و خشم مردم به سمت تعیین تکلیف نهایی حکومت پیش خواهد رفت.
از: ح. بیضایی
