اگر روی ارتفاعات هیمالیا گام بردارید به احتمال زیاد فسیلهای دریایی باستانی را پیدا خواهید کرد. بله، این ارتفاعات زمانی زیر آب بوده است.
البته وقتی صحبت از فسیلهای باستانی میکنیم منظورمان هزارسال پیش نیست. منظور این است که میلیونها سال پیش چنین اتفاقاتی رخ داده است. برای مثال یکی از چیزهایی که کشف شده است ترولوبیتهای ۴۵۰میلیون ساله میباشد.
ترولوبیتها یکی از قدیمیترین جانداران دریایی در زمین هستند. شکل آنها تقریباً چیزی شبیه سوسک است. این جاندار به قدری فراوان بوده که در بیشتر نقاط یافت شده است. اما از ۲۵۰میلیون سال پیش منقرض شده است. فکر آن را بکنید که یک جانداری به این فراوانی یکباره منقرض شده است. حالا بگذارید ببینیم که چرا ارتفاعات به این بلندی زیر آب بوده است. این ارتفاع شاید یکی از بزرگترین نقاط مرتفع روی زمین است. هیمالیا را به خاطر بلند بودن آن سقف دنیا نیز مینامند. البته بلندترین قله این رشته کوه اورست است که بلندترین نقطه زمین از سطح دریا محسوب میشود.
داستان رشته کوه هیمالیا از ۴۸۰میلیون سال پیش شروع میشود. زمانی که هیمالیا کاملاً زیر آب است و هنوز رشته کوه نبود، به این دوران اُردوبیسیُن گفته میشود. در این دوران خشکیهای زمین به شکل دیگری است. اگر نگاهی به نقشه امروزی دنیا داشته باشید در جنوب غربی چین سرزمینی بود که تبت نام دارد. یک فلات خشک و سرد و بیابانی.
هیمالیا یا بام جهان!
در آن دوران این فلات نیز وجود داشته و آن موقع هم مرتفع بوده است. حدود ۵۰ میلیون سال طول میکشد که شبه جزیرهای به نام هندوستان به این نقطه برخورد کند. فشاری که بر اثر این برخورد بوجود میآید باعث شکل گیری رشته کوههای هیمالیا میشود. این اتفاق بعد از انقراض دایناسورها پیش آمده است. به این معنا که رشته کوه هیمالیا به نسبت عمر زمین بسیار جوانتر میباشد. شبه جزیره هندوستان قبل از برخورد با تبت مملوء از جنگلهای بارانی بوده است. اما برعکس تبت یک فلات خشک بوده است که البته امروزه هم بدین شکل است. پس از این برخورد وضعیت تبت بدتر میشود و حالت سایه بارانی پیدا میکند. به این معنا که دیواری بلند شکل میگیرد که اجازه نمیدهد ابرهای بارانزا روی این سرزمین بروند. اگر از فضا به این نقطه نگاه کنید. جنوب هیمالیا سرسبز و شمال آن بیابان برهوت میباشد.
در همین زمینه
هوش مصنوعی؛ آیا انسانها باید احساس تهدید کنند؟
مشابهت البرز و هیمالیا
البرز کوه ایران هم یک چنین حالتی دارد و اگر دقت کنید جنوب البرز خشکتر از شمال آن است. دلیل آن هم این است که اجازه نمیدهد بارانهای شمال ایران بر این مناطق وارد شود. اگر به تبت نگاه کنید و شرق چین تا مغولستان کاملاً بیابانی و کویری است. همه خشکی این سرزمینها به خاطر رشته کوه هیمالیا میباشد. تأثیرات این عملکرد باعث شده جانورانی که سالیان اینجا بودهاند یا منقرض شوند یا به نقاط دیگر کوچ کنند. این گوشهای از تغییرات هیمالیا بر روی آسیای مرکزی میباشد. این رشته کوه همچنین روی کل دنیا تأثیر گذاشته است و باعث شده که کل دمای زمین پایینتر بیاید. قبل از شکلگیری هیمالیا سطح خشکیهای زمین، آب و هوای استوایی داشته است. حتی قطب جنوب سبز بوده است.
با سرد شدن کره زمین، دیاکسیدکربن جو کمتر و کمتر شد. دیاکسید کربن همان گازهای گلخانهای است که باعث گرم شدن زمین میشود. آن زمان این گاز رو به کاهش رفت و علت آن هم ظهور هیمالیا بود. در این موقعیت زمین قرن به قرن سردتر میشود. آب و هوای استوایی به تدریج عقب رفته و به نزدیکی منطقه خط استوا میرود. یکی دیگر از این تأثیرات سرد شدن قطب جنوب میباشد که با کاهش دیاکسید کربن بتدریج قطب جنوب سرد شد و تبدیل به سردترین نقطه زمین شد. تا قبل از آن قطب جنوب نه تنها سبز بود بلکه کلی گیاهان و حیوانات مختلف داشته است. از تمامی حیوانات فقط گونههایی از پنگوئنها و فکها هستند. آنها هم فقط در سواحل قطب جنوب زندگی میکنند. به نوعی میشود گفت که در گرمترین مکانهای قطب جنوب یافت میشوند. اثر بزرگ دیگر هیمالیا بر روی زمین، بوجود آوردن صحرای آفریقا میباشد. صحرای آفریقا منطقهای سرسبز بوده که تبدیل به یک بیابان برهوت شده است. البته دانشمندان پس از کلی تحقیقات به این نکات دست یافتهاند. آنها میگویند که اگر رشتهکوههای هیمالیا نبود شاید زمین به نوعی دیگر از موقعیت کنونی بود. آنها همچنین معتقدند که صحرای عربستان و ایران و آسیای میانه نیز از تأثیرات رشته کوههای هیمالیا میباشد.







