توطئه قتل محمد مصدق در ۹ اسفند ۱۳۳۱ ادامه مبارزه تاریخی انقلاب و ضدانقلاب، بعد از مشروطه بود که در دوره ی نخست وزیری محمد مصدق بار دیگر نمایان شد.
دکتر محمد مصدق به درخواست شاه برای خداحافطی به دربار رفته بود، تظاهراتی از طرف هواداران شاه بر ضد مصدق شکل گرفت که توطئه ای هدایت شده توسط شاه برای به قتل رساندن او بود. ماجرا این طور بود که شاه به ظاهر به دکتر محمد مصدق اطلاع می دهد که عازم مسافرت خارج از کشور است و لازم است که برای خداحافظی نخست وزیر و وزرا، به حضورشاه آمده تا صحبت نمایند. در هنگام مذاکرات مصدق با شاه، سفیرآمریکا «هندرسن» چندین بار از مصدق می خواهد که از کاخ خارج شده به منزلش برگردد تا با او مذاکراتی را انجام دهد.
بیشتر بخوانید
پیام دوره گردی رضا پهلوی به خامنه ای چیست؟
طرفداران شاه با هدایت شعبان جعفری و تعدادی از افسران اخراجی ارتش و ارازل و اوباش در جلوی کاخ حضور داشتند تا طرح خود را زمان خروج وی اجرا کنند و پس اینکه دکتر مصدق به جای در اصلی از در دیگر خارج می شود با هدایت حمیدرضا پهلوی، برادرشاه، به خانه وی حمله می کنند. که مصدق از خانه خود به منزل پسرش دکتر غلامحسن مصدق و از آنجا به ستاد ارتش رفته و اقدام های لازم برای مقابله با این شورش را انجام می دهد. این عمل شاه باعث قطع ارتباط مصدق با دربار شد.
شاه و استعمار هم پیمان با هم علیه دکتر محمد مصدق
دراوایل دهه‌ی سی خورشیدی، کنشگران و گروهای سیاسی آزادیخواه و ضداستعمار با همراهی بخشی از طبقات اجتماعی برای دستیابی به دموکراسی و استقلال متحد شدند. با آنکه این گروه ها و کنشگران از ساختار تشکیلاتی و سازماندهی قدرت مندی بهرمند نبودند، موفق شدند که دو هدف مشخص سیاسی را صورت بندی و پیگیری کنند.
ازیک سو، آنها به محمدرضا شاه فشار آوردند تا به دیکتاتوری پایان دهد و از او دعوت کردند تا به اصول حکومت قانون و دموکراسی پارلمانی احترام بگذارد. ازسوی دیگر، این آزادی خواهان جبهه ای ملی در برابر سلطه ی اقتصادی دولت انگلیس سازمان دادند و توانستند صنعت نفت ایران را از بند قراردادهای بهره کشانه و استعماری رها کند. جای شگفتی نبود که فرمانروای حاکم و استعمارگران در برابر دشمنی مشترک هم پیمان شوند.
به گواه اسناد بی شمار تاریخی، بعدها سازمان سیا نیز نقشی فعال درکودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ و سرکوب جنبش دموکراسی خواه بازی کرد. برای دومین بار در تاریخ مدرن ایران یک خیزش دموکراتیک در رویارویی با سد بزرگ استعمارگرـ دیکتاتور با خشونت درهم کوبیده شد.
